انگشتان در ظرف ، نيكو بمالند و به آب سرد مكرراً بشويند و يا نشويند او را ، قيروطى و موم روغن ساذج نامند و يا به ادويهء ديگر به حسب حاجت و غرض تركيب نمايند و آن را قيروطى و موم روغن مركب نامند . « 1 » كُحل كحل : بدان كه اكحال از تراكيب قديمه است اقدم از ابقراط و از ادويهء عين است و در آن و امثال آن از ادويهء عين بايد كه نهايت سعى و غايت اهتمام مرعى دارند كه اشياى غريبه داخل نباشد و كهنه و فاسد نشده و جريش ، يعنى زبر و درشت و غير متشابه الاجزاء نباشند ، بلكه نو جيد باشد و كمال مبالغه در سحق و صلايه و حرق و غسل و تدبير و تربيت آنها نمايند و اصلًا تهاون نورزند ، زيرا كه چشم عضوى است به غايت شريف . و تفصيل اجمال آن كه : ادويهء حجريه مانند : شادنج و توتيا و غيرها آنها را بر سنگ سماق ، نرم مانند غبار بسايند و آنچه محتاج به تغسيل و تصويل است ، به دستورى كه در اماكن خود ذكر يافت به عمل آورند ، و آنچه محتاج به سوختن است مانند شيح و غيرها نيز به دستور و آنچه محتاج به تربيت است ، مانند : انزروت به شير خر و توتيا به آب غوره ، نيز به دستور مسطور در جاى خود و هم‌چنين ساير امور كما ينبغى مرعى دارند . و هر يك را جداجدا كوفته و نرم بيخته و مانند غبار ساييده و از آب و گرد و غبار خارجى محفوظ دارند ، پس يك جا نموده باز سحق كرده در شيشه نگاه دارند و عند الحاجة با ميل طلا يا نقره يا اسرب يا چوب بيخ زرشك كه بسيار نرم و املس ساخته باشند در چشم كشند و يا در آن بپاشند . « 2 » كحل اصفر ر . ك - : متن خلاصة الحكمة ، ص 995 .

--> ( 1 ) . همان ، ج 2 ، ص 443 . ( 2 ) . همان ، ص 460 .