شربت تمر هندى / شراب تمر هندى شراب تمر هندى : مسكن غثيان صفراوى و ملين طبع و مسهل صفراء و اخلاط محترقه است و مطفى و مسكن هيجان خون و جهت خفقان حارّ و تب‌هاى گرم نافع است . صنعت آن : بگيرند تمر هندى منقى از حب و ليف ، نيم من ؛ و در آب بخيسانند پس بجوشانند تا به نصف رسد ، صافى نموده و نيم من قند سفيد ، داخل كرده به قوام آورند . مقدار شربت : شربتى دو اوقيه . شراب تمر هندى به نسخه ديگر : خواص : از براى تب‌هاى صفراوى و تب‌هاى گرم و يرقان و مسهل صفراء است . صنعت آن : تمر هندى منقى از حب و ليف را در آب بخيسانند پس بجوشانند تا مهرّا شود صافى نموده ، قند سفيد به قدرى كه خوش طعم گردد ، داخل كرده به قوام آورند و اگر قدرى محموده داخل نمايند ، قوى الفعل مىشود و حكيم معصوم گفته براى زيادتى قوت اسهال ، يك درم سقمونياى مشوى و ده درم تربد و نيم درم زنجبيل سوده ، اضافه نمايند . شربتى : مقدار پانزده درم در آب ممزوج كرده بياشامند . « 1 » شربت اسطوخودوس / شراب اسطوخودوس ساده شراب اسطوخودوس ساده : نافع است از براى ماليخوليا به جهت آن كه تقويت و تنقيه فضول غليظه و اخلاط لزجهء بلغميه و سوداويه و صفراويه مىكند . بدان كه شراب اسطوخودوس نافع است از براى صداع بارد چون آشاميده شود با آب گرم از براى تعديل مزاج بارد به سبب حرارت عرضى و حرارت بالقوه كه اين شراب را مىباشد و به سبب آن كه اطلاق طبيعت مىكند و به سبب ارخاى معده و تر كردن ثفل و ازلاق كه آب را مىباشد و نيز به سبب ارخا ، مىباشد مسكن عطش و اگر خوف عطش بسيار باشد به سبب حرارت اسطوخودوس ، بايد كه خورده شود با شراب ليمو يا سكنجبين تا تعديل يابد حرارت آن و نيز سكنجبين تقطيع بلغم و تلطيف آن و حبس ابخره و تقويت معده مىكند .

--> ( 1 ) . همان ، ج 1 ، ص 608 .