صنعت آن : آب به - خاصه كه ترش بود - قند سپيد ، هر يك ، يك من ؛ سركه ، ربع من ؛ بجوشانند تا به قوام آيد و اگر به جاى سركه آب ليمو كنند صواب باشد . و جالينوس ضمان كرده كه سكنجبين سفرجلى كه قدرى زنجبيل در آن آميزند ، جميع علت‌هاى معده را كه سخت گرم نباشد سود دارد و مقدار وى چنان بايد كه بر يك من سكنجبين يك اوقيه زنجبيل برنهند . « 1 » سكنجبين شكرى / سكنجبين سكرى / سكنجبين قندى سكنجبين ساذج سكرى : به نسخه محمد بن الياس شيرازى . خواص : گفته كه اين سكنجبين حافظ صحت محرورين و مبرد كبد و مدّر بول و فضول و قامع صفراء است و نافع است از براى حميات حادّه و عطش و سدّه‌ها و جلاى معده از صفراى رقيق و بلغم ، موافق جميع امزجه است و مفيد است از براى جميع امراض حادث از صفرا ، هرگاه با آنها سرفه نباشد . صنعت آن : سركهء انگورى كهنه ، پنج من ؛ آب شيرين صافى ، قدرى كه حموضت سركه را بشكند ؛ پس در هر نيم رطل سركه ، يك من شكر سفيد داخل كرده ، به آتش ملايم بجوشانند و كف آن را بگيرند تا به قوام آيد و از آتش برگرفته ، بگذارند تا سرد شود و در ظرف چينى يا شيشه نگاه دارند . « 2 » سكنجبين عسلى / اكسومالى صنعت سكنجبين عسلى : خل عسلى پنج قوطولى ، كه هر قوطولى هفت اوقيه باشد ؛ نمك دريا ، دو من ؛ عسل جيد صافى ، ده قوطولى بر آتش بگذارند و دو جوش داده ، فرود آورند و در ظرف چينى يا شيشه نمايند و عند الحاجة به كار برند . خواص : مستعمل است براى حميات مركّبه و حميات بارده . « 3 »

--> ( 1 ) . حكيم اكبر ارزانى ؛ قرابادين قادرى ، ص 133 . ( 2 ) . محمد حسين عقيلى خراسانى ؛ مجمع الجوامع ( قرابادين كبير ) ، ج 2 ، ص 201 . ( 3 ) . همان ، ص 204 .