محمد حسين عقيلى خراسانى شيرازى
168
خلاصة الحكمة ( فارسى )
ربّ جوز / ربّ قشر جوز ربّ قشر جوز : خناق و بثور دهان ، و خون آمدن از بن دندان و سستى آن و اورام لثه را مفيد است . صنعت آن : بگيرند آب پوست سبز گردكان را و با دوشاب انگورى و يا شكر و يا عسل به آتش ملايم به قوام آورند . « 1 » ربّ حبّ الآس ربّ حبّ الآس : مسكن قى و دافع خمار و مانع صعود بخارات به دماغ ، و نافع از براى خفقان و سرفه و اسهال مزمن دموى و ذرب و سحج و نفث الدم . صنعت آن : حبّ الآس رطب بگيرند و بپزند تا به قوام آيد و اگر حبّ الآس رطب نباشد ، حبّ الآس خشك را در آب بپزند تا مهرّا شود و بپالايند و پالودهء آن را باز بپزند تا به قوام آيد . « 2 » رب حصرم / رب غوره ربّ حصرم : قاطع تشنگى و مسكن حرارت و التهاب معده و جهت اسهال مرارى و برانگيختن اشتها و حفظ جنين و تقويت احشا و منع غثيان صفراوى و خمار و منع قبول مواد و با رب انار ميخوش جهت صفراوى مجرب . صنعت آن : آن است كه آب آن را گرفته به آتش ملايم بجوشانند تا به قوام آيد و نگاه دارند و در وقت حاجت به كار برند . « 3 » [ رب ] حماض ربّ حماض : با قوت قابضه ، و مضمضه به عصارهء حماض جهت تسكين درد دندان و آكلهء دهان ، و خوردن حماض رافع خمار و قىء و غثيان صفراوى و خواهش گِل خوردن و امثال آن از خواهش رديهء فاسده است و جهت يرقان و تقويت جگر و التهاب و تشنگى و
--> ( 1 ) . همان ، ج 2 ، ص 133 و 134 . ( 2 ) . همان ، ج 1 ، ص 139 . ( 3 ) . مخزن الادويه ، ص 357 ، ذيل مادهء « حصرم » .