[ 1228 ] فصل [ پانزدهم ] : اندر ارتفاع الخصية « 1 » و صغر الخصية « 2 » ارتفاع او ، آن است كه بيضه از كيسهء خود به سوى عانه برآيد و باشد كه از غايت ارتفاع ميل به مراق نمايد و از ظاهر بتمامه غايب شود [ كه ] در اين صورت عسر البول و تقطير و شدت وجع هنگام خروج بول عارض مىگردد و اكثر حركات متعذر مىشود و خفت درين أعراض به حسب قلّت ارتفاع است . و سبب اين علّت ، استيلاى برودت است بر خصيه و ظهور ضعف در او [ و ] باشد كه در آخر امراض حار پديد آيد و [ در آن امراض ] ، اين را نشان نزديكى موت گفته‌اند . [ علاج ] : علاج‌پذير نباشد . صغر خصيه ، آن است كه بيضه مجتمع شود در نفس خود و خرد گردد بىآنكه ميل به بالا نمايد . و اين نيز به برودت افتد . علاج : جهت ارخا و تسخين ، بر استحمام مداومت كنند و به طبيخ بابونه و تخم كتان و اكليل و سبوس آبزن سازند و براى جذب خصيه ، ادويهء مسخنه كه جاذب خون باشد چون روغن فرفيون و زهرهء گاو نر و انگزد مرزنجوش و حلبه و اكليل و بابونه با ماء العسل آميخته طلا نمايند . و اگر پس از استحمام ، محجمهء بزرگ بر آنجا نهند و به آهستگى بمكند ، خصيه را فرود آرد و ادويه باهيه در غذا سود دارد . و صغر الخصيه را ارخا و تسخين بسنده باشد . [ 1229 ] [ فايده ] : بايد دانست گاه باشد كه قضيب مرتفع شود و بالا برآيد و از ظاهر بالكل مفقود گردد و هو نادر . و اسباب و علاج او همان است كه در ارتفاع خصيه مذكور است .

--> ( 1 ) . قاموس القانون : Undescended testis . ( 2 ) . قاموس القانون : Ataophy of testicle .