قاسم بن يوسف ابو نصرى هروى

177

ارشاد الزراعه ( فارسى )

انار انار - ميخوش و ترش ، سرد و خشك است و جگر گرم را نيكوست اعصاب را بد است . مصلح وى شيرينى و شيرين آن ، معتدل است جگر را نيك است . سرفه و درد شقيقه را ببرد و در تب‌ها منقلب بصفرا شود و مصلح وى انار ترش . جالينوس حكيم گويد هركه پوست انار ترش را بكوبد و بحمام بخويشتن اندر مالد گزنده از تن او پاك شود هركه پوست درخت انار را بجوشد و آب آن بخورد كرم كدو دانه را ببرد و استخوان او هرجا دود كنند مارها از آنجا همه بگريزند . شعر از نار عجابت نبود خندهء شيرين * شيرينى او از لب و دندان بتان است از ميخوش و ترش و شيرين و سياه پوست و بيدانه و ازغند و اردستانى آنچه بذر شود دانه آنها در حوت كه از انار بيرون آرند بريگ ماليده چنان سازند كه پاشان شود و بعد از آن بذر نموده و ريگ بر روى آن ريزند و آب دهند و بر قاعده محافظت نمايند و اگر چنانچه دانه آن خشك باشد در آب نموده بشرح صدر كارند و آنچه قلم كاشته شود در آخر حوت از بارخانه شكسته سرنگون كارند كه بهتر مىگيرد و بار بسيار آورد و نبرند كه مناسب نيست و بعد از آن در زمين بلند كه ريگ‌بوم بوده باشد در قوچه چهار قلم سرنگون خم نموده خاك ريزند و قلم را از جوانب و اطراف درخت بشكنند كه چون كارند دير ببار آيد جالينوس حكيم گويد چون قلم را سر در بالا كارند دير بار آمده كم بار نيز آيد و اگر سرنگون كارند چنانچه فروع آن در