بعد از آن تپ شود . و از علامات حميده درين دو علت سلامت نفس است و صفاى صوت زيرا كه اگر چنانچه در نفس و صوت غلظ و گرفتگى باشد دلالت بر ورم باطنى و حجابها مىكند و سقوط قوت نيز دلالت برين چيزها مىكند و هرجا كه درين دو علت عطش قوى و رنگ آنچه بيرون آمده از حصبه و جدرى بكبودى مايل شود و اطراف كه دست و پاست سرد شود دست از آن مريض بايد شست كه هلاك قريب است و اگر چنين است كه حصبه و جدرى بوقت بهار حادث مىشود زيرا كه مدت ثور آن اخلاط آن فصل است و در بلاد حاره رطبه و فرق . . . آنست كه حصبه صفراويست و بحسب حجم كوچك‌تر است از جدرى و از سطح عضو متجاوز نيست و او را سمك ارتفاعى نيست حدوث جدرى اكثر در اطفال مىباشد و حدوث حصبه اكثر در جوانان و پيران را حصبه نادر مىباشد و علاج هر دو متقارب با يكديگر است علاج او مبادرت باخراج خون مىبايد كند در طفلان بحجامت و كلانان بالغ زن و مرد بفصد از باسليق و زدن عرق انف قايم‌مقام رعاف است و عام النفع مر اعضاى عاليه را و از جمله مشروبات شربت عناب و نيلوفر است و شربت كاوى مراد به اين گل كتبست و آن در ولايت هندوستان مىباشد گليست برنگ زرد و خوش‌بو و در وضع به گل نرگس زرد كه در لبهاى حوضها در سمرقند و در اكثر بلاد مىباشد و ديگر شربت طلع است كه آن نيز گليست و چون اين گلها در اكثر بلاد نيست حالا شربت بسلامت‌تر در علاج حصبه و جدرى از عناب و نيلوفر نيست و غير ازين تا روز هفت نبايد داد و اگر چنانچه در حصبه عليل را سوزاك درون سينه باشد با اين دو شربت تخم كاسنى نيز بايد آميخت و اگر عطش و هول و سوزاك نيست احتياج شربت كاسنى ندارد و حصبه و جدرى در خروج