محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود
585
تحفه خانى ( فارسى )
مقام بنقوع مقوى بهليله زرد و يا آب انارين با هليله زرد و مقدارى كه معالج مناسب داند و يا شربت گل مكرر سى مثقال با سكنجبين ساده سيزده مثقال و يا از فلوس خيارشنبر هفت مثقال در شربت بنفشه ده مثقال و روغن بادام شيرين مقدار پنج مثقال مجموع در قدرى آب گرم حل كرده صافى ساخته بوقت صبح بعد از ظهور نضج در بول بايد اختيار كرد و تا نيمروز صبر بايد كرد تا عمل دارو منقطع شود و بعد از آن از قند ده مثقال و لعاب اسبغول قدرى آميخته بايد آشاميد و يا تمر منقوع صافى ساخته و فلوس خيارشنبر هفت مثقال درو حل كرده و صافى ساخته و هفت مثقال قند و دو سه مثقال روغن بادام شيرين آميخته نيمگرم بر وقت صبح بايد اختيار كرد و يا شربت بنفشه در عوض قند و در ايراد مسهل البته تاخير تا زمان حصول نضج بايد كرد مگر آنكه مرض را مهلت ندهند و اين وقت حدوث امراض حاده مىباشد مثل قولنج و غيرذلك و درين علت اگر چنانچه صفرا متحرك و در هيجان باشد كه . . . ملاحظه نضج مىتوان ايراد مسهل خفيف كرد و آنكه خطر در استفراغ قبل از حصول نضج در غب اقل از غيرش و بايد كه معالج ايراد مسهل در روز نوبت و يا روز بحران چنان كه بسيار خطر است و بهترين روزها از براى استفراغ اين تپ روز هشتم و دهم و دوازدهم و شانزدهم است اما در روز ششم بحران اعتبار كرده و اين موجب اينست كه روز هشتم نيز ايراد مسهل نكند زيرا كه در هشتم نيز بحران گفتهاند و اين هر دو بحران پيش اطبّا رديست و نيك نيست امّا بحران شش بدتر است و گفتهاند كه اگر معالج خطا كند