عنجد عجم الزبيب است و گفته شد عنكبوت در باب الف در ابركاكيا گفته شد صاحب مخزن الادويه مىنويسد : بفتح عين جمع آن عناكب آمده به فارسى كارتنه و بتركى ارومچك و بهندى مكرى نامند عنم گويند جلنار بود و گفته شد عود الصليب فاوانيا بود و گفته شود عوسج نوعى از عليق الكلب است و نوعى از عوسج را مغيلان خوانند و در بيابانها بود و طبيعت وى سرد بود در اول و گويند در دوم و خشك بود در سيم و ورق وى بر نمله و جمره ضماد كردن نافع بود و شريف گويد عصاره ورق وى چون بياشامند جرب صفراوى و التهاب صفرا را نافع بود و چون بكوبند و آب او بگيرند و حنا بدان بسرشند و در حمام به خود مالند جرب و حكه را زايل كند و ورق وى چون بخايند قلاع زايل كند و چون با عصاره وى دود كنند گزندگان بگريزند و چون بكوبند و آب آن بگيرند و هفت روز پياپى در چشم كشند سفيدى زايل كند خواه كهن و خواه نو و ثمر عوسج چون بكوبند و آب آن بگيرند و رها كنند تا خشك گردد و بعد از آن مقدار دانكى با سفيده تخم‌مرغ بشير زنان در گوش چكانند بغايت نافع بود و فضلاتى كه در چشم آيد بواسطه قبضى كه در وى هست بازگرداند و مقدار مستعمل از وى يك مثقال بود و گويند مضر بود به سپرز و مصلح آن كثير است و گويند بدل آن به وزن آن اشنه و به وزن آن فوفل بود صاحب مخزن الادويه مىنويسد : عوسج بفتح عين و سكون واو و فتح سين درختى است قريب بدرخت انار و پرخار و برگ آن تند مايل بدرازى و با رطوبت چسبنده و ثمر آن به قدر نخودى سرخرنگ نوعى از آن را شيخ الرئيس نويسد ثمرى چون توت دارد و مردم آن را مىخورند ابو ريحان در صيدنه مىنويسد : كه درخت آن را عرب شوكه گويند و چون تر بود ضريع و هنگامى كه خشك شد عوسج نامند و چون درخت او برگ شود غرقه گويند و درختى است پرخار و يك نوع را برگ سياه و پهن بود و از سياهى سرخى زند او را پارسيان خفچه گويند لاتين MESPILUS OXYACANTHA فرانسه AUBEPINE انگليسى HAWTHORN عود الوج وج است و گفته شود عود بلسان بهترين آن املس بود و اسمر خوشبوى طبيعت آن گرم و خشك بود در سئوم سده بگشايد و عرق النسا و صرع و دوار و تاريكى چشم و ربو و ضيق النفس را سودمند بود و چون بخور كنند نشف رطوبت از رحم بكند و عقم را نافع بود و پازهر زهرها بود و گزندگى افعى و سردى معده و جگر را نافع بود و مضر بود به امعا و مصلح آن كثيرا بود و بدل وى حب وى بود لاتين XYLOBALSAMUM فرانسه BOIS DUBALSAMIER DELA MECQUE انگليسى WOOD OF BALSAM OF MEKKA PLANT