محمود بن محمد چغمينى خوارزمى ( مترجم : محمد سعيد بخت )
90
قانونچه في الطب ( مستحضر الطبيب و مستبشر اللبيب ) ( فارسى )
فصل دهمين در قىء و اسهال و حقنه ليكن - قىء پس گاهى مىباشد بدوا و استعمال آن خطر دارد و بسيار باشد كه خناق افتد مستعمل آن را و گاهى مىباشد به تناول طعام كه پاك سازد معده را و سبك گرداند آنچه نزديك اوست از اعضا و ليكن - اسهال پس شرط كرده شده است در ان تقديم مليّنات و سكون بعد آن و بويانيدن بوهائى كه منع غثيان كند مانند سفرجل و پودينه و اگر افراط كند اسهال پس داده شود چيزى كه حبس كند آن را و اگر نوشيده شود دواى مسهل و عمل نكند پس بهتر است كه حركت ندهد طبع را اگرنه پيدا كند مرض مخوّف و اگر پيدا كرد مرض را پس بهتر است كه رد وى كند به طرف حقنه پس بهدرستى كه آن برمىآرد چيزى را كه در بدن و رودهاست از اخلاط - مقاله ششمين در امراض سر اين مشتمل است بر چند فصول -