محمود بن محمد چغمينى خوارزمى ( مترجم : محمد سعيد بخت )

89

قانونچه في الطب ( مستحضر الطبيب و مستبشر اللبيب ) ( فارسى )

بدانكه اگر باشد ماده در ريزش جذب كرده مىشود و از انجاى به طرف ديگر اگرچه باشد آن مجذوب اليه بعيد و ليكن هرگاه كه حاصل شود ماده در عضوى پس اگر باشد عيد قريب جذب كرده مىشود ماده رحم به محجمه طرف ساقين و اگر باشد ماده عهد بعيد پس سائل كرده شود از نفس عضو - فصل نهمين در فصد و حجامت ليكن فصد پس آن علاجيست قوى مرا بدان دمويه را و صاحبان اكل و شرب بسياركنندگان را و رگهاى معتاد كه اكثر مىكشايند آن رگهاى آرنج است مگر آنكه علت اگر باشد در سر پس فصد قيفال سريع‌تر است در نفع و هرگاه كه باشد در اسفل بدن پس فصد باسليق اسرع النفع است و ليكن - اكحل پس مجمع فوائد هر دو رگ است و ليكن - حجامت پس فعل آن ضعيف است و آن جذب مىكند خونرا از جايى كه مجاور عضو است - به اين‌طور كه حجامت كرده مىشود بران و قوىترين حجامت حجامت ساقين است -