أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
524
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
( 9 ) . نك . بالاتر يادداشت 1 . ( 10 ) . نسخهء فارسى : رنگها ، بايد خواند دانها ، ديوسكوريد ، IV ، 41 : و عليه حب كانه العدس « روى آن [ بلوط ] دانههايى شبيه عدس است » . ( 11 ) . نسخهء فارسى : نبات - « گياه » ؛ ديوسكوريد ، IV ، 41 : « العشب - علف » . ( 12 ) . نسخهء فارسى : اصل آن موضع ، بايد خواند : اهل آن موضع . ( 13 ) . اسقوطيا ، ديوسكوريد ، IV ، 41 : ارمينية . ( 14 ) . نسخهء فارسى : در زمين قالاقيلا بود از بلاد ارمن ، ديوسكوريد ، IV ، 41 : و البلاد التى يقال لها قيليقيا - « [ در ] سرزمينى كه قيليقيا ناميده مىشود » . قيليقيا ( ) - ناحيهاى قديمى در جنوب شرقى آسياى صغير . ( 15 ) . ظاهرا اين جمله و تمام متن بعدى تا پايان عنوان از مترجم فارسى است . ( 16 ) . شوذر به اين معنى در ديگر منابع نوشته نشده است . ( 17 ) . بلوط خوك . ( 18 ) . سپيد بره ، سپيد پر . پشه ؛ II , Vullers ، 216 . 444 . دو سر 1 اوريباسيوس : دو سر را اغيلفس 2 گويند . ابو حنيفه 3 از بعضى اعراب چنين حكايت كند كه نبات دو سر به نبات گندم و جو ماند و او را زراعت كنند . او را خوشه باشد چنانكه گندم را ، نبات او از نبات كشت درازقامتتر باشد و دانهء او باريك باشد . او را « زن » 4 نيز گويند به تشديد « نون » ؛ ازو طعام كنند و بخورند . ( 1 ) . Aegilops ovata L . مترادف Triticum ovatum L . ؛ سراپيون ، 143 ؛ ابن سينا ، 180 ؛ غافقى ، 249 ؛ ميمون ، 87 ؛ عيسى ، 14 183 . ( 2 ) . نسخهء فارسى : اعيلفس ، بايد خواند اغيلفس - يونانى ، غافقى ، 249 . ( 3 ) . ابو حنيفه ، 398 . ( 4 ) . زنّ ؛ قس . I , Dozy ، 604 ؛ عيسى ، 14 183 . 445 . دوص 1 محمد زكريا گويد : دوص « آبى » را گويند اطبا كه از جوهر آهن حاصل شود . از انواع او نيكوتر عراقى است و از پس او پارسى . صاحب النخب گويد : دوص سنگى است كه لون او به غايت سپيد باشد ، جرم او