أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )

170

الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )

آوريم و توسط آنها مطلب را روشن سازيم . [ اين اشعار را ] اگر درست [ بياوريم ] براى هدف مورد نظر [ به كار مىآيد ] و اگر نادرست ، آن‌گاه براى سرگرمى به هنگام استراحت و رفع خستگى در كنار آبشخورى در گذرگاه‌هاست . يا براى اطلاع‌رسانى به يكى از كسانى است كه كتاب‌ها را ازبر كرده « 140 » و آنكه به گوش ايستاده و شاهد است « 141 » ، در نفرت‌انگيز بودن عيب بىاطلاعى از آنچه در كتاب است « 142 » به سبب آنكه به آن زبانى نيست كه كتاب‌هايش را به آن زبان ناميده‌اند . اگر در اين توضيح « 143 » ، ما را به دروغگويى متهم كند ، پس حق داريم او را وادار به اعتراف به نادانى خود سازيم . اما اگر پس از اين ، با شادى به پرسيدن و آموختن بپردازد ، آن‌گاه اين امر به يارى خداوند [ روى داده است ] ، و اگر چشم پوشيد ، روى برگرداند و خرامان « 144 » به نزد خانواده بازگشت ، پس [ راهى ] « آتش افروخته خدا كه سر مىكشد بر دل‌ها » « 145 » شده است . فصل [ 5 ] از دوران جوانى و بنا به طبيعت خويش و به مقتضاى سن [ خود ] و اوضاع و احوال ، بيش از اندازه به دانش‌اندوزى اشتياق داشتم و كافى است تا شاهدى در اين مورد بياورم : در سرزمين ما [ در آن زمان ] يك يونانى « 146 » اقامت داشت و من دانه‌ها ، تخم‌ها ، ميوه‌ها ، گياهان و جز اينها را [ به نزدش ] مىبردم و مىپرسيدم نامشان به زبان او چيست و [ نامشان را ] يادداشت مىكردم . اما * نوشتار به زبان عربى را آفتى بزرگ است كه همانا تشابه شكل‌هاى حروف هم‌جفت در آن و لزوم تمايز نقطه‌ها و نشانه‌هاى تصريف ( 140 ) . حاملى الاسفار . ترجمهء مستقيم « حامل كتاب‌ها » . مه‌يرهوف مىپندارد كه منظور دوستدار كتاب است . Vorwort ، 42 ، يادداشت 3 . ( 141 ) . اشاره است به قرآن كريم ، سورهء 50 ، آيهء 36 : أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌ ( 142 ) . سموا فيها كتبه . در اينجا متن كاملا روشن نيست . در Vorwort ، 42 نيز چند علامت پرسش گذاشته شده است . افزون‌بر آن ، همه اينها به سخنان همصحبت امير نسبت داده شده كه به عقيدهء ما درست نيست . ( 143 ) . نسخهء الف و Vorwort : الشفقة ، بايد خواند الشفقة . ( 144 ) . قرآن كريم ، سورهء 75 ، آيهء 33 . ( 145 ) . قرآن كريم ، سورهء 104 ، آيهء 6 - 7 . ( 146 ) . روميا .