أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
101
قانون ( فارسى )
ابر مرده در سركه خيس شود و بفشرند و برجاى نيش مالند . زراوند و آرد جو در سركه بسرشد و برجاى نيش گذارند . برگ كنگر ، تره ، گياه هفتبند و زراوند با خاكستر چوب انجير ، همه خوبند . پوست انار ، زراوند و آرد جوهر سه را با سركه بسرشند . جاى نيش را اول با آب و نمك بشوى و اين دارو را بر جاى نيش بگذار ! روغن شبدر را به گرمى برجاى نيش بمال ! آب دريا را گرم كن و به گرمى برجاى نيش پاش ! كه هر آبى كه شور باشد يا وسيلهء نمك شورش كنى ، اثر خوب دارند . آبپز كنگر و آبپز ثمر سرو را بر جاى نيش رتيل بمالى خوب است . فصل سوم شبث « 1 » و عنكبوت شبث شبيه تارتنك بزرگ است كه دست و پاهايش ستبر و درازتر از پاها و دستهاى تارتنك است . گويند : كسى كه نيش شبث بخورد معدهاش به درد مىآيد ، قى مىكند ، شاشيدن و ريدنش به زحمت مىافتد و سم كشنده دارد و گويند رتيل مصرى از شبث بدتر است . من مىگويم : نمىدانم اين شبث همان رتيل مصرى است كه بحثش با رتيلها آمد يا نوع ديگر است . در هرحال علاجش علاج رتيل است . تارتنك . كسى كه به نيش تارتنك گرفتار آيد ، بادهاى زياد در شكمش جمع مىشود ، بدنش تير مىكشد ، دست و پايش سرد مىشود و ذكرش باد مىكند . علاج همان علاج رتيل است و اگر در طول روز پياپى و كمكم و جرعهجرعه شراب بنوشند بسيار بهره بينند . مشك زمين با شراب بخورند و در حمام عرق كنند . سياهدانه با شراب ، سداب خشكيده با شراب يا سداب و مشك زمين هر دو با شراب تناول شوند . چهار آروارهها . در نوشتهء طبيبى نام دو جانور ذكر شده است كه من آنها را نديدهام و هيچ شناسايى از آنها ندارم و نمىدانم آيا بايد در ردهء رتيل يا تارتنكها جا داده شوند يا غير آنها هستند . طبيبى كه اين را نوشته است مىگويد : « اين دو جانور از جنس رتيلها هستند ، يكى از آنها پهن است و پاهاى سفيد دارد ، دو برجستگى بر سرش هست كه يكى از اين برجستگىها از
--> ( 1 ) - شبث : نوعى رتيل سياه و بزرگ است - لاروس .