أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
573
قانون ( فارسى )
گفتار سوم شكستگى در هريك از اندامان فصل اول شكستگى كاسهء سر بارها رخ مىدهد كه كاسهء سر مىشكند اما پوست دريده نشده و تنها ورم كرده است . اگر در اين حالت به علاج ورم بپردازى و در علاج شكستگى اهمال كنى ، ممكن است استخوان شكسته در آن پايين فاسد گردد . ممكن است قبل از خوب شدن و شايد بعد از خوب شدن ورم ناشى از شكستگى ، روىآورهاى خطرناك از قبيل : تبها ، لرزه ، عقل از دست دادن و غيره رخ دهند . پس هرگاه شكستى در كاسهء سر رخ داد ، به ورم اكتفا مكن كه معالجهاش كنى و پوست را پاره كن تا شكستگى را پيدا كرده و آن را نيز معالجه كن . اكثرا جاى درست شكسته را مىتوانى وسيلهء بيمار بيابى . دست به جاى شكسته مىزند و انگشت بر جاى درد مىگذارد . همينكه احساس شد كه شكستگى در كاسهء سر رخ داده است ، زخم و ورم را به حال خود بگذار و به علاج شكست بپرداز ! پوست را چندان بردر كه چرك و كثافت در جاى شكسته شده بند نيايد . اين احتياط علاجى نه تنها در شكستگى سر بلكه در ساير قسمتهاى ديگر بدن نيز لازم است . به هيچ وجه نبايد جاى بند آمدن و جمع شدن چرك و كثافت را باقى بگذارى ، مگر اينكه خاطرجمع باشى كه ورم در افزايش نيست و ببينى كه دارد كاهش مىيابد . اگر نشتر دريدن پوست را تنگ بزنى ، دريدگى در برابر يك حالت شكستگى قرار مىگيرد . يعنى اگر حالات شكستگى زياد باشند و كاسه در چند جا شكسته باشد ، تو يكى از آنها را پيدا كردهاى . يا اگر ورم ناشى از شكستگى بتركد و تنها يك جاى شكسته پديدار گردد و به علاج همان يكجا سرگرم باشى ، چه مىشود ؟ در اين حالات بسيارى از اطباء به اشتباه برخوردهاند و گمان كردهاند كه تنها يك شكستگى بوده و ديگر هيچ نيست . پس بايد كسى كه به تو مراجعه مىكند و شكايت از شكسته شدن سر دارد ، با كمال دقت وى را معاينه كنى . نزديكترين راه