أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

569

قانون ( فارسى )

داروى تركيبى ديگرى هست كه براى نرم كردن چنين سفت‌شده‌هايى خوب علاجى است . نسخه : ته‌نشين روغن سوسن هفت مثقال ، تفالهء روغن بزر كتان هفت مثقال ، اصطرك ، بارزد ، جواشير و اندران از هريك سه مثقال و نيم ، مقل نرم هفت مثقال ، پيه خرس يا پيه اردك يا پيه مرغ خانگى و يا پيه خوك چهارده مثقال . همه را درهم بسرش و مرهم ساز ! پيه خوك در نزد فقيهان ظاهريه « 1 » استعمالش در مداوا حلال است . علاج سست‌شده‌ها اگر در اثر شكست و بست استخوان چيزى در اندام يا در مفصل سست شده است و مىخواهى آن را نيروبخشى و به حالت طبيعى بازگردانى ، دستور علاج به قرار زير است : داروهاى گيرندهء كم‌مايه و لطيف را به كار ببر كه عبارتند از : ثمر سرو كوهى ، ثمر سرو و امثال آنها . و اگر نياز به داروى پرمايه‌تر و زياد گيرنده بود ، همين داروهاى كم‌مايه را به وسيلهء زعفران ، مر و دارچين تقويت كن ! زنجبيل شامى نيز بسيار خوب است و بويژه اگر با سوسن زرد بپزد . خاكستر چوب تاك با پيه كهنه شده درهم بسرشد بسيار خوب است . پوست كيسهء گردهء خرماى نر خوب است . هر دارويى كه براى سفت گرداندن پينه استخوان ذكر شد در اينجا نيز مفيد است . استعمال آب گرم و روغن يادت باشد كه در اثناى پيوند دادن استخوان شكسته ، استعمال آب گرم و روغن خوب نيست ؛ زيرا مانع از پيوند شكسته مىشوند . ليكن اگر قبل از شروع به شكسته‌بندى استعمال شوند خوب است كه حالت اندام شكسته استخوان را براى پذيرش پيوند استخوان آماده مىسازند . و بعد از شكسته‌بندى وقتى كه كار بستن تمام مىشود ، آب گرم و روغن به كار بردن خوب است ؛ زيرا باقىماندهء ورم و سفت‌شدگى را از بين مىبرند و براى توليد پينهء استخوانى مددكارند . اگر از اثر باندپيچى نوعى خشكى در پىرگها ايجاد شد و حركت وسيله آنها دشوار گرديد ، آب گرم و روغن مفيدند . اگر بعد از پيوند دادن و بستن استخوان شكسته آب گرم ، روغنها ، انواع پيه و انواع مخ را به كار گيرى از آسيب‌هاى ذكر شده در بالا جلوگيرى خواهد شد . امّا در اثناى بستن شكستگى آب گرم و روغن كاملا مانع از به هم جوش خوردن استخوان شكسته مىشوند . شايد اگر در علاج شكستگى استخوان كودكان آب گرم و روغن استعمال كنى زيانى

--> ( 1 ) - مذهب ظاهريه كه مؤسس آن داود ظاهرى متوفى به سال 270 هجرى قمرى بود - م .