أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
117
قانون ( فارسى )
او است فاسد و ترشيده مىشود . علاج تب سوزان علاج تب سوزان عين علاج تب نوبهء خالص است . اگر نياز به پاكسازى بيمار بود ، كه عينا همان وسايل پاكسازى در علاج تب نوبهء خالص را به كار مىبرى . بايد در پاكسازى اين حالت شتاب كنى ، تا حدى پاكسازى كن و پاكسازى كامل را به بعد از رسا شدن و پختگى ماده موكول كن ! رگ زدن بيمار مبتلا به تب سوزان مانند تيغى است كه دو لبهء برّا دارد ؛ شايد حرارت را شعلهور سازد و احتمال دارد بيمار از آن بهره بيند . وقتى ممكن است بيمار از رگ زدن بهر بيند كه ادرارش تيره رنگ مايل به سرخ باشد . در حالت بيمارى تب سوزان بيشتر از حالت تب نوبهء خالص نياز به غذاى لطيف و سردى بخشيدن هست . غذايى را كه مىخورند بايد بيشتر سبب سرد شدن بدن گردد . اگر بيم آن داشتى كه ممكن است بيمار ناى و توان را از دست بدهد ، حتما بايد كارى كنى كه غذا بخورد هرچند دلش نخواهد . وادارش كن بخورد . و بويژه كسانى كه تشخيص مىدهى مواد زياد از بدنشان تحليل مىرود ، بايد غذا بخورند ؛ زيرا اينچنين بيمارانى كه از اثر تب سوزان اشتهاى غذا را از دست مىدهند به حالتى گرفتار آمدهاند كه همان حالت گرسنگى گاوى است . گرسنهاند ، امّا دهانهء معده - كه زنگ اخبار گرسنگى با او است - احساس جوع را از دست داده است . در مراحل نخستين بيمارى تب سوزان بيشتر از مراحل اوليهء تب نوبهء خالص نياز به نرمش شكم بيمار هست . در علاج تب سوزان مواظبت و مراعات ، بيشتر از حالات ديگر تبهاى شديد لازم است . اگر بيمار بتواند در حالتى كه كمى حرارت پايين مىآيد ، شربت تمر هندى مخلوط با كمى كافور بخورد و بخوابد به نفع او است . اسكنجبين ، آب افشرهء خرفه و آب گرفته از بزر كاسنى با مزاج تبداران تب سوزان سازگار است . همچنين آب هندوانه براى آنها بسيار خوب است . آب سرد خوردن - چنان كه ذكر كرديم - به شرطى مانعى ديگر نباشد مفيد است . بيمار را وادار كن كه آب سرد بخورد و زياد بخورد ، حتى اگر از اثر آب خوردن پوستشان به سبزرنگى تمايل يابد . شايد در حالت بهم خوردن هوش از اثر شدت تب فراموش كنند كه آب خوردنى بخواهند ، بايد طبيب اين كار را عهدهدار شود و پيوسته كمكم آب به بيمار بخوراند و كارى كند كه در اين جرعهجرعه آب زياد بخورد . بويژه اگر بيمار زبانش خشك و بىرطوبت است بايد حتما آب را به وى خورانيد . روىآورهاى همراه تب سوزان را هريك بايد برحسب علاج ويژهء آنها - كه بحث شدهاند -