أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
457
قانون ( فارسى )
عميق مزن ! سطحى و به اندازهء لازم بزن و زخم را پاك كن . بعد از پاك شدن جاى زخم قاوت سيب يا قاوت زالزالك كه هركدام از اين دو قاوت باشد ، با عدس و گلنار و گل محمدى و امثال آن همراه باشد بر جاى زخم بگذار ! و اگر نياز به نيشتر زدن نداشت و خودبهخود باز شد ، باز اين پاكسازى و اين داروهاى گذاشتنى لازم است . اگر كژدمه چركين شد و به قرحه تبديل گشت ، آرد لوبيا گرگى با عسل بر آن بگذار ! اگر قرحه بسيار چركين بود و ديدى كه قرحه بدخيم است ، مرهم زنگار بر آن بگذار . يا مرهم سفيد را با مرهم سفيداب قاطى كن و بر كژدمه بگذار ! يا پارچهاى را در شراب خيس كن و كمى عسل بر آن بمال و بر قرحه بگذار ! داروى تركيبى زير در علاج كژدمهء چركين بسيار خوب است . نسخه : سوختهء زاج و كندر از هريك يك جزء ، زنگار نيم جزء . همه را سائيده در عسل بسرش و بر كژدمهء چركين بگذار ! نسخهء ديگر : پوست انار ترش ، مازو و سونش مس ، همه را بساى و با عسل بسرش و بر كژدمه بمال ! مرهم گلنار نيز در علاج كژدمهء چرك كرده بسيار مفيد است . اگر كژدمه چركين شد ، بايد گوشت نزديك و چسبيده به انگشت را ببرى و فاصلهاى بين انگشت و كژدمهء چركين بيندازى . اگر چرك چكيده از كژدمه بسيار شدت يافت و پليدتر از حد متوقع شد ، داروى تركيب شده از زاج و زنگار و زرنيخ و آهك بر آن بپاش ، كه بسيار خشكاننده است و قرحه را مىخشكاند . كندر و زرنيخ سرخ هريك يك جزء خوب سائيده و مخلوط شوند . از اين گرد بر قرحه بگذار و با انگشت فشار ده كه بر قرحه بچسبد . اگر ديدى كه مادهء آبكى بدبو از كژدمه مىريزد ، معلوم مىشود كه به خوره مىانجامد ؛ فورا كژدمه را ببر و داغ بر جايش بگذار . شايد در جايى ديگرى دربارهء كژدمه و علاج آن بحث داشته باشيم . فصل هشتم كوبيدگى و درد ناخن علاج كوبيدگى و درد ناخنها به علاج كوبيدگى سم حيوانات نزديك است ، و داروهايش به قرار زيرند : برگ آس يا برگ درخت سرو كه هركدام از اين برگها را بكوبند و بر ناخنها ببندند .