فصل چهارم كوژى و باد افرسه سبب كوژ شدن انسان از جا در رفتن مهرهء پشت است . اين از جا دررفتن يا به سوى داخل پشت است يا به سوى جلو است كه اين كوژى جلوى را برخى از اطباء تقصيع ( پرشدگى ) نامند . اگر كوژى ، استخوان سينه را دربرگيرد آن را قعس و تقصيع ( برآمدگى سينه و پرشدگى ) گويند . يا مهرهء پشت از جا در رفته و به سوى قسمت خارج پشت و عقب گراييده است ، آن را كوژى عقبى گويند . اما اگر مهرهء پشت از جا تكان خورده و به طرف پهلو گرايش كرده باشد آن را پيچش گويند . - سبب كوژ شدن يا واضح‌تر بگوييم سبب از جا در رفتن مهرهء پشت از چيست ؟ 1 - سبب از خارج است يعنى انسان ضربت بر پشتش وارد آمده ، بر زمين افتاده و از اين قبيل آسيب‌ديدگيها رخ داده است . 2 - علت از بدن است ؛ مادهء رطوبى فالج‌آور ، لغزاننده و سست‌كنندهء زردپيهاى محكم كنندهء مهره‌هاست . 3 - مادهء رطوبى تشنج‌آور در بدن پديد آمده است و سبب در رفتگى مهرهء پشت شده است . اكثرا اگر رطوبت فلج‌آور سبب كوژى شود ، كوژى جانبى است ؛ يعنى حالتى است كه آن را پيچش ناميديم . ممكن است كوژى از اثر جمع شدن باد انبوه و برهم آمدهء فشار دهنده باشد كه مهره پشت را در مهرهء ديگر داخل كرده باشد . ممكن است ورم و خراج سبب كوژ پشتى شود ؛ كه صفاق آن طرف را كش دهد . اگر كوژ پشتى از تاثير ورم رخ دهد اكثرا زود خوب مىشود . مدت معالجه و بهبودى به مدت رسيدن ورم و تركيدن آن بستگى دارد - كه اين را از خون مىتوانى درك كنى ! - و بارها رخ مىدهد كه ورم سخت است و معالجه طولانى مىشود . ممكن است كوژپشتى از حالت تشنجى زردپيهاى محكم كنندهء مهره‌هاى پشت باشد كه اين حالت كمتر رخ مىدهد امّا خطر مرگ دارد . كوژى ممكن است از تكان خوردن يك يا چند مهره و به تدريج صورت گيرد و ممكن است ناگاه پديد آيد . كوژى پشت در هر حالتى - بويژه اگر رو به داخل باشد - جاى را بر ريه تنگ گرداند و بدنفسى رخ مىدهد و نفس طبيعى خارج نمىشود . اگر كوژى رو به داخل در كودك رخ دهد ، سينهء كودك را از گسترش و گشاد شدن بازمىدارد ، اندامان نفس كش آزار و آسيب بينند و به كودك تنگ نفسى دست دهد . هم ازاين‌رو است كه بقراط فرمايد : « كسى كه هنوز موى بر او نروييده است اگر از اثر آسم يا سرفه به كوژ پشتى مبتلا شود مىميرد . » منظور بقراط اين است كه مادهء بوجود آورندهء آسم و سرفه به مهره‌ها رسيده است و در آنجا خراج نيرومند و پر آب پديد آورده‌اند كه حتما مادهء بوجود آورندهء خراج در مهرهء پشت غليظ