أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

325

قانون ( فارسى )

جنين مىرسد و دردى بر جنين مستولى مىشود كه از اثر آن سقوط كند يا در زهدان بميرد ، بايد داروهاى نگهدارندهء جنين از گزند را به كار اندازى ، كه بعدا همه را ذكر خواهيم كرد . اگر تشخيص دادى كه رطوبت زياد و بيشتر از حالت طبيعى در زهدان جمع شده و بيم آن رفت كه رطوبت جنين را ليز دهد و بيرون اندازد - كه اكثرا ليز دادن جنين از رطوبت داخل زهدان است - بايد در هنگام باردارى ، مادر را حقنه‌هاى نرمىبخش بدهى و از مدفوع پاكسازى كنى ؛ بعد از آن داروهاى تزريقى ، داروهاى ادرارآور و حقنه‌هاى پاك‌ساز زهدان را استعمال كنى . براى اين نوع پاكسازى لازم براى زن باردار ، داروهايى هست كه بسيار مفيد فايده‌اند و از اين قرارند : 1 - آب ريشه‌هاى چهارگانه را با روغن كرچك بخورند . 2 - خار سه‌كوهه و شنبليله را باهم بپزند و با روغن كرچك بخورند . 3 - در طول مدت باردارى هر ده روز يك بار كمى حب منتن ( بدبو ) بخورند . 4 - ايارج جالينوس تناول كنند كه در علاج اين حالت بسيار مفيد است . داروى تركيبى بسيار خوب زير در علاج باد زهدان نيز بسيار خوب است . نسخه : مرزه ، ثمر سرو كوهى ، ننه حوا ، كاشم ، چوبك ساقهء شبت ، بابونه ، فيجن ، خار سه‌كوهه و شنبليله از هريك به وزن شش مثقال . همه را در دويست و هفتاد مثقال آب بريز و بر آتش بگذار بجوشد تا آب نيمه مىشود . كمتر از يك رطل ( نود مثقال ) از آن آب را جدا كن . چهار مثقال روغن رازقى و بيست و چهار مثقال روغن كنجد را بر آن اضافه كن و مايهء حقنه گردان و هر چهار روز اين حقنه كردن را تكرار كن ! نسخهء ديگر : يك عدد هندوانهء ابو جهل را آورده و دانه‌هايش را بيرون ريز و جاى دانه‌ها را پر از روغن سوسن كن و بگذار يك شبانه‌روز بماند . فرداى آن روز پوست هندوانهء ابو جهل پر از روغن سوسن را بر خاكستر گرم بگذار تا روغن كاملا در آن به جوش مىآيد و غل غل مىزند . از خاكسترش بردار و روغن را بپالاى و بگذار تا به حالت ولرم در مىآيد . اين روغن را در فرج داخل كنند ؛ كه در علاج رطوبتى كه سبب ليز خوردن جنين مىشود اثرى عجيب دارد . بعد از پاكسازى فوق ، بايد روغنهاى خوش‌بو ، ماليدنيها ، اندايشيها ، تزريقىها و برداشتنىها در پشم استعمال شوند . معجونهاى بزرگ ، داروى كاكنه ، دحمرثا و سنجرينا را در هر سه روز يا پنج روز تجويز كن ! داروى مشك و داروى بزرها نيز بسيار مفيدند . داروى تركيبى زير نيز خوب است : نسخه : پوست كندر و مشك زمين هر دو به حالت كوبيده از هريك يك جزء ، مرّ نيم جزء با شش برابر آنها آب بر