أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

326

قانون ( فارسى )

آتش بجوشند تا يك چهارم مىماند . آن را بپالاى و در هر سه روز يك بار بيست و هشت مثقال از آن را مايهء حقنه گردان و استعمال شود . اين حقنه را وقتى تجويز مىكنى كه قبلا رطوبت فوق العادهء داخل زهدان پاكسازى شده باشد . داروهايى كه اگر زن باردار بخور كند براى نگهدارى جنين بهره‌رسان است عبارتند از : مقل ، سقز درخت بنه ، اندران و سياهدانه ؛ اين‌ها همه باهم يا يكىيكى بخور شوند خوبند . بخور را بايد بعد از پاكسازى لازم استعمال كنند . برداشتنىهاى خوب براى نگهدارى از جنين عبارتند از : سنبل ، زعفران ، مصطكى ، مرّ ، مشك ، گند بيدستر ، مقل و امثال آنها همه خوبند . هركدام از اينها را كه استعمال كند در روغن سنبل رومى بسرشد و پشم سبز رنگ را بدان بيالايد و بردارد و يا به جاى روغن سنبل رومى ، پيه غاز را استعمال كند . پس از آنكه داروى برداشتنى را استعمال كرد ، كمى بعد از آن پنير مايهء خرگوش را بردارد . اگر هيچ آسيبى از مزاج گرم يا ورم گرم و امثال آن در زهدان نباشد ، داروهاى سازگار و نگهدارندهء جنين در شكم مادر اگر با قلب سازگار باشند ، بسيار سود مىرسانند ؛ مانند : زنجفيل بيابانى ، درونه ، بهمنان ( هر دو بهمن سرخ و سفيد ) ، مفرح ، داروى مشك و مثروديطوس ( ميترادات ) . داروى تركيبى زير مانع بچه انداختن مىشود . نسخه : درونه ، زنجفيل بيابانى ، گند بيدستر ، صمغ انگدان ، سك ، مشك ، هيل بويا ، مازو و تباشير از هريك يك درهم ، زنجفيل ده درهم . همه را درهم قاطى كنند و هر روز به وزن يك مثقال با آب سرد بخورند . مرزه ، بابونه ، شنبليله ، شبت و ننه حوا از جمله داروهاى مفيد در نگهدارى و بهداشت جنين هستند . فصل پنجم خارج كردن جنين زنده و مرده ممكن است شرايطى رخ دهد كه در آن ناگزير باشيم جنين را از شكم مادر بيرون آوريم و جان مادر را از مرگ رهائى دهيم ؛ اين حالات احتمالى از قرار زيرند : 1 - دخترى كم سن و سال باردار شده است كه تحمل باردارى ندارد و اگر بزايد سر زا مىميرد . براى نجات جانش بايد بچه را قبل از رشد كامل بيرون آورد . 2 - زنى باردار شده كه زهدانش آسيب ديده و زياده گوشتى راه بر بچه بسته است ، در نتيجه جنين نمىتواند بيرون آيد و در شكم مادر مىميرد . 3 - جنين از آسيب و سببهايى كه ذكر شدند در زهدان مادر مرده است . بايد كوشش كرد لاش مرده را بيرون آورد .