مدفوع در مقعد آسيب ديده و كشيده شده است . اين حالت را در لمس كردن مقعد مىشناسى كه سخت ملموس است . اگر در مقعد سست شده نيروى حاسه بماند خوب است و علاجش آسان است . اما اگر سست شده و حساسيت را از دست داده است ، علاج به اين آسانى نيست . علاج اگر سستى مقعد از اثر سردمزاجى شديد باشد خواه سردمزاجى ساده يا همراه مادهء خلط باشد ، ثمر سرو كوهى ، كوشنه ، ثمر درخت سرو ، سنبل و اندكى از بزر گورگياه در ديك بزرگ مسين با آب زياد بجوشند و بيمار در آن آب بنشيند . اگر ديدى كه به داروى علاجى قويتر نياز است ، به وسيلهء دارويى كه آن را اوفربيونى ( شيرهء شير سگى ) نامند ، بيمار را حقنه كن ، كه اين دارو با شير گياه شيرسگ درست شده است و روغن كوشنه و غيره را بر آن اضافه كن ! اگر سبب سست شدن مقعد رطوبت آميزه با نوعى حرارت باشد - كه در لمس مقعد معلوم مىشود - بيمار را در آبى بنشان كه داروهاى بسيار گيرندهء ( قبوضيت بخش ) مايل به سردمزاجى در آنها باشد و كمى داروى گرمى بخش در آنها مخلوط كن ! اگر چنان تشخيص دادى كه شايد از كشيدگى يافتن ، مقعد سست شده است ، علاجهاى سست و نرم‌كننده از روغنها و انواع پيه و غيره را به كار ببر و در آخر داروهاى بسيار گيرنده ( نشگون‌گير - نسخه . ) و تحريك‌كننده كه در عين حال نرمىبخشى و تحليل برندگى داشته باشند ، استعمال كن ! كه نيروى حسّاس مقعد را بيدار سازد و مادهء بيمارى را بيرون دهد ؛ كه در اين علاج آب شور ، آب شور شده با نمك و هندوانهء ابو جهل خوبند . بعد از اين بحث ، به بحث در علاج بيرون جستن مقعد مىپردازيم ؛ در آنجا داروهايى را ذكر مىكنيم ، بدانها رجوع كن كه در حالت سستى مقعد كه از كشيدگى باشد نيز مفيدند . فصل پانزدهم بيرون آمدن مقعد ممكن است ماهيچهء گيرنده و نگهدارندهء مقعد - كه مقعد را بالا مىبرد - بسيار سست شده باشد و توان منع بيرون جستن مقعد را نداشته باشد ، و ممكن است ورمى در درون مقعد ، مقعد را وادار به بيرون جستن كرده باشد . اگر بيرون آمدن مقعد از سستى ماهيچهء بردارنده و نگهدارندهء مقعد است - كه در آن صورت مىتوان مقعد را با فشار دست به داخل برگرداند - علاجش آسانتر از آن است كه بيرون آمدن مقعد از فشار ورم داخل باشد و با دست به آسانى به داخل نتوان برش گرداند . علاج هريك از اين دو حالت ويژه متفاوت است . بهترين علاج آن است كه مقعد را به جاى طبيعى خويش برگردانى و كارى كنى كه محكم در آنجا بماند ، و اگر ديدى كه به آسانى برنمىگردد ، داروهاى سست‌كننده را