أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
232
قانون ( فارسى )
در كبد احساس مىشود . بادكردگى كبد تب همراه ندارد . - سبب بادكردگى كبد چيست ؟ 1 - شايد از ناتوانى نيروى هضمكننده در كبد باشد . 2 - مادهء غذائى كبد ، يا مادهء خلطى كه به كبد آمده است بادزا باشد . 3 - بادى در لايه و قسمت پايين كبد خزيده و حبس شده است . چنان كه اين حالت در طحال هم رخ مىدهد كه با انگشت بر آن گذاشتن مىجنبد و قرقر مىكند . در اكثر حالات ، نشان بادكردگى كبد اين است كه سنگينى كم در كبد شروع مىكند و بيشتر و بيشتر اطراف خود را در بر مىگيرد و احساس سنگينى جابجا مىشود . بادكردگى كبد تأثيرى بر چهره و سيماى بيمار نمىگذارد و رنگ رخساره از حالت طبيعى خارج نمىشود . باد جمع آمده در كبد ممكن است با انگشت بر آن سودن پراكنده شود و از بين برود . علاج باد كبد 1 - داروها و علاجهايى كه در راهبندانهاى كبد بهكارمىرود در اينجا نيز مفيد است . داروهاى نرمىبخش كه در علاج راهبندانهاى كبد ذكر شده است و معجونهاى نامبرده در علاج راهبندان در كبد همه در علاج بادكردگى كبد خوبند . 2 - بيمار ناشتا به حمام برود . ناشتا شراب خالص كممايه ( رقيق ) بخورد و زياد آب سرد ننوشد . 3 - داروى ديگ ابزارى تحليلبرنده را بر دستمال گرم شده مالند و به گرمى بر كبد بندند . 4 - مصطكى ، گورگياه ، سنبل و ثمر درختبان را درهم بسرشند و از خارج بر كبد گذارند . 5 - پماد درست شده از امثال : روغن ناردين ( سنبل رومى ) ، مصطكى با بزرها را بر كبد مالند . از آنجا كه باد جمع آمده در كبد از اثر باندپيچى دارويى به حركت درمىآيد بايد مسير حركت باد را در نظر داشته باشى . اگر درد ناشى از باد به سوى رودهها كشيده شد ، نخست داروى اسهالى بده بعدا به تحليل بردن باد بپرداز ! اگر ديدى كه درد ناشى از باد كبد به حجاب و عقب دندههاى رو به شكم كشيده مىشود ، داروى اسهالى را با داروى ادرارآور تجويز كن . آنگاه تحليلبرندههاى باد را به كار انداز ، چنان كه خودت مىدانى !