أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

488

قانون ( فارسى )

گفتار پنجم چاره‌جويى سل فصل اول معالجهء ورم اطراف سينه و ورم ريه عموما رگ‌زنى در هر حالتى از اين حالات مفيد است . تا بيمارى در مرحلهء اولى است ، بايد اولا رگ صافن را آنچه برابر اندام دردمند است به درازا بزنى ! و بعد از آن - در پهنا - شاهرگ دست برابر را زد . و بعد از شاهرگ دست - در پهنا - وريد ميان بازو را بزن ! اگر خون بيرون نيامد شريان سباتى را بزن ! هرچند بهره‌اش كمتر و ديررس‌تر است . بعد از چند روز رگهاى طرف دردمند را - از پهنا - بزن ! گاهى لازم مىشود كه حجامت بر سينه نهى يا به وسيلهء نك نشتر سينه را خون‌گيرى كنى تا ماده را به خارج بكشد و از ماده كم شود و به‌ويژه اگر رگ‌زنى قبلا به عمل آمده باشد . جالينوس فرمايد : « اگر تب بيمار سل بسيار شديد بود ، به هيچ وجه مسهل به بيمار مده فقط به رگ‌زنى اكتفا كن كه رگ‌زنى خطرى در بر ندارد يا اقلا خطرش از اسهال كمتر است . » در اسهال خطر بزرگ نهفته است ، شايد داروى مسهل كار كند و ممكن است كار نكند و احتمال دارد بيش از حد لازم اسهال دهد . نبايد داروى مخدّر يا هر مخدّرى را به بيماران سل نزديك كرد ، مگر اينكه هيچ امكان نباشد . داروى مخدّر هم مانع پخته شدن ماده مىشود و هم مانع تف كردن مواد ناباب است . غذاى مسلول آب جو ، آب گندم پخته ، آب‌پز پنيرك ، بقله يمانيه ( اشكنى ) ، پنيرك بستانى ، كدو حلوايى ، آب باقلى ، كشميش است . اگر حرارت بسيار بسيار نباشد ، در مرحله‌هاى اخير مويز ويژگى دارد . غذايش نوعى باشد كه خاصيت داروها را داشته باشد . هر چيزى كه پاكسازى مىكند و زبرى را بر طرف مىنمايد و نرم مىكند در درجهء اول قرار دارد ، از قبيل : آب عناب ، بنفشه ، خشخاش ، بيخ شيرين‌بيان ، مغز خيار ، مغز خيارچنبر خوردنى و غيره .