أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

438

قانون ( فارسى )

گرم بهره رسانند . 3 - نشاسته و كتيرا و رب شيرين‌بيان را با آب كاهو قاطى مىكنند و حب مىسازند . حبهاى ويژهء علاج سرفهء سرد : 1 - حبهاى ساخته از : رب شيرين‌بيان ، تمر هندى پاك و صاف شده ، مغز دانهء گندم ، زعفران ، كتيرا ، دانهء صنوبر ، پنبه دانه ، ثمر آس ، بزر خشخاش ، پوستهء خشخاش ، رازيانهء شامى ، شبت ، مرّ ، زعفران و پانيد در علاج سرفهء سرد بهره رسانند . 2 - برخى از حبوب دارويى هستند كه مادّه تخديركننده و خواب‌آور در آنها قاطى شده است و اعتماد زياد بر مادهء مخدّر است . گاهى داروهاى پادزهرى گرم‌مزاج را در حب داخل مىكنند . حبّى كه آزمايش شده است و در علاج سرفهء كهنه شده و آزاردهنده آرام‌بخش است « حب اصطرك » است . و اين حب تركيبى نيز بسيار خوب است : نسخه : اصطرك ، گندبيدستر ، برباله ، افيون ، در اجزاى متساوى ؛ از اين چهار دارو حب مىسازند و بيمار در دهان نگه مىدارد . نسخهء ديگر : بزر بنگ ، شب ، صنوبر دانه ، هريك سه جزء ، زعفران يك جزء با شراب سيكى بسرشند و حب سازند . نسخهء ديگر : مرّ ، افيون ، از هريك به وزن نيم اوقيه ، روغن بلسان ، زعفران از هريك به وزن دو درخمى ، حبهاى به اندازهء يك گاودانه سازند . بخور : اگر سرفه كهنه و ديرينه است و رطوبتى ، ماده‌هاى بخورى - كه در باب ربو ذكر شده‌اند - استعمال شود . اگر رطوبت در سرفه زياد باشد ، با مادهء بخور تركيب شده از : زرنيخ قرمز ، پشك خرگوش ، آرد جو ، پوستهء پستهء سرشته در زردهء تخم است و از آن قرص ساخته‌اند و هريك از قرصها يك درهم وزن دارد و در آفتاب خشك شده‌اند ، روزى سه بار بخور كنند . بخورى ديگر : زراوند ، مرّ ، اصطرك ، بادآورد ، در اجزاى متساوى ، زرنيخ به اندازهء همگى ، در روغن گاوى بسرشند و قرصهاى به اندازهء فندق از آن سازند و يك عدد از آن قرصها را در بخور استعمال كنند . علاج سرفه‌اى را كه در تبها به وجود آيد ، در بحث از روىآورده‌هاى تبها ، ذكر خواهيم كرد .