أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
389
قانون ( فارسى )
مىكند . داروهايى را كه ذكر كرديم ، چه تناول شوند و چه ضماد گردند و بر سينه گذارند بهره رسانند . از داروهاى تركيبى : « حب افلاطون » كه عبارت از حب استرك است و « شربت حسل » كه در نسخههاى مختلف آمده است دراينباره بهرهء زياد دارند . داروى « اندروماخس » ، داروى « سقلنيادوس » ، داروى « جالينوس » ، شربتهاى خشخاش به نسخههاى گوناگون ، داروى « مغناوس » ، داروى « بلادر » همراه با داروهاى « هليلهاى » هم خوب و تأثير بخشند . براى بيرون راندن خلط غليظ و ريم اين دارو خوب است : نسخه : سكبينه و مرّ هريك يك مثقال ، شاه زيره دو مثقال ، افيون يك مثقال ، گندبيدستر يك مثقال ، با شراب شيرين بسرشند و هر دفعه نيم مثقال از آن تناول شود . داروهاى آزمودهء خوب ديگر : كندر چهار جزء ، مرّ دو جزء ، شراب سيكى سه اوقيه ، همه باهم بپزند تا همچون عسل منعقد مىشود ، انگشت پيچ كنند و بليسند . داروى ديگر : افشرهء كلم با يك برابر آن عسل ، يا اينكه آبپز كلم با عسل بر اخگر بپزند تا منعقد مىشوند و انگشت پيچ آن را بليسند . داروى ديگر : مرّ ، فلفل ، بزر گزنه ، سكبينه ، خردل ، را باهم آميزند و از آن حب سازند و بام و شام هنگام خواب آن را تناول نمايند . داروى ديگر : خردل يك درهم ، بوره نه قيراط ، افشرهء سيماهنگ و رازيانهء شامى هريك يك قيراط و نيم ، همه را باهم شربت كنند ؛ ريختنىهاى زياد را بيرون راند و در پاكسازى خلط بىآزار است . داروى ديگر : بيخ انگدان ، خردل ، بزر گزنه ، افشرهء سيماهنگ ، رازيانهء شامى ، همه باهم با عسل معجون شوند . براى چارهء خلط متمايل به گرمى اين دارو خوب است : شنبليله دو اوقيه ، بزر كتان يك اوقيه و نيم ، گاودانه نيم اوقيه ، مغز پنبهدانه نيم اوقيه ، رب شيرينبيان دو اوقيه ، همه را مىكوبند و در روغن بادام مىريزند و مىسايند و با عسل قاطى مىكنند و معجون مىشود . نسخهء ديگر : ميوهء سپستان انجير سفيد ، مويز تهى شده از دانه ، ريشههاى سوسن ، پر سياوشان ؛ همه باهم در آب مىپزند تا به خوبى نرم مىشوند و از آن تناول نمايند و اگر آب بسپايك و تربد هم با آنها باشد بهتر است . و بدان ! كه گاهى روى دهد چيزى در سينه گير مىكند و مىتوان آن را بيرون داد . اما بدان ! اگر ناتوان باشد ، ناى بيرون راندن آن را ندارد كه در اين حالت بايد كمك از عطسه گرفت .