يكى از داروهاى تركيبى براى درد گوش و به‌ويژه دردى كه مايل به سردى است از اين قرار است : نسخه : روغن زيتون نارسيده كه سوسك يا كرم خاكى ، يا كرم زير سبوى آب در آن پخته باشد . يا زهرهء ماهى با روغن زيتون نارسيده ، يا پيه ورل يا روباه ، يا پيه لاشخور يا كلنگ ، يا روغن كژدمها ( عقارب ) بسيار نافعند . آب مرزنگوش سبز ، آب‌پز برگ ترنگوت ( پرك ) و پوستهء آن ، يا پخته شدهء كرم خاكى در آب‌پز مرّ صاف شده و پيه گداختهء اردك در آن مخلوط باشد ، خوب است . اگر سردى شديد است ، زهرهء گاو نر در روغن خيرى به اندازه‌اى بجوشد كه پندارى زهره حل شده و از بين رفته ، آنگاه برمىدارى و در گوش مىچكانى ! اثر عجيبى دارد . گاهى در معالجهء درد شديد گوش نياز به مخدر مىباشد ( معجون فلونيا و شير ، قرص زعفران ، قرص كوكب يا افيون و گندبيدستر و زعفران با شير پستان زن ) اما بايد از استعمال مخدر خوددارى كرد ، مگر اينكه بيم غش كردن برود . به‌ويژه اگر خلط سرد باشد ، مخدر بسيار زيان‌بخش است . اگر از استعمال مخدر زيانى ديدى ، گندبيدستر تنها را استعمال كن ! قرصهايى هست كه از گندبيدستر نرم كوبيده و ساييده و افيون ساييده بر آن اضافه كنند و با شراب خالص عجين كنند و اگر در گوش قرحهء بسيار آزاردهنده باشد ، صمغ فيلزهره با افيون و شير استعمال كن ! يا اينكه : نسخه : بيست عدد بادام پوست‌كنده ، افيون و بورك و كندر هريك يك درهم و نيم ، زعفران شش درهم ، بارزد و مرّ هريك يك درهم و نيم ، همه را در سركهء تند مىسايى و خشك مىكنى و در وقت به كار بردن آن را با روغن گل خيس مىكنى و در گوش مىريزى . اگر قرحه همراه ريم بود ، به جاى سركه شراب يا عسل يا اسكنجبين و غيره را - چنان‌كه بيان كرده‌ايم - به كار بگير ! فصل پنجم صدا ، وزوز ، سوت در گوش صداهايى به گوش مىآيد كه وجود خارجى ندارند و به شبحهاى چشم مىماند كه ديدن چيزهاى وهمى است . سبب صدا تموج هواست كه با حاسهء شنوايى در تماس است . پس اين وزوز و صداها از تأثير حركت هواست . هوا اگر از خارج نباشد در داخل پيدا شده است . هواى داخل بخارى است كه در تجويفها ريخته است . و اين موج‌زنى هوا يا بسيار سبك و پنهان است كه با هر بخارى كه در بطنها قرار مىگيرد آميزش دارد ، يا مقدار بيشتر از سبك دارد . اگر از قسم سبك و نهانى است و فراگير است و همه جاى سوراخ گوش را دربرگرفته ، در بعضى بدن‌ها به صدا دادن و وزوز مىرسد و در بعضى نمىرسد ، زيرا اين مربوط به نيروى زياد حس است - چنان‌كه در اشباح ديدن چشم بيان كرديم - ، يا از ناتوانى نيروى شنوايى است كه از