نحاس ( مس ) : مس داراى انواع است . مس قبرصى كه سرخ مايل به زرد است و از همه بهتر است . مس بسيار سرخرنگ روشن ، مس سرخ مايل به سياهى ، نوعى ديگر هست كه آن را طاليقون گويند . مس سوخته تند و تيز است و گيرنده . اگر شسته شود براى خاتمه دادن زخمهاى تن نرم بهترين علاج است و ناشسته‌اش براى تن سخت همين كنش را دارد . گزينش : قسمت نازك و روشن و درخشنده‌اش به منظور دارويى مفيدتر است . مزاج : در سوم گرم و خشك است . خاصيت : مس سوخته گيرنده و تند است و زخمها را بهم آورد . گويند اگر با موچين مس طالقون موى چينند ديگر موى بازنرويد كه واقعا ياوه‌گويى كرده‌اند . آرايش : موى را سياه گرداند . زخم و قرحه : گوشت زائد را مىخورد . قرحه‌هاى پليد سرايت‌كننده را از سرايت بازدارد و خوب مىكند . سوختهء شسته از مس زخمها را بهم آرد . گويند اگر با عسل مخلوط كنند قرحه‌هاى سخت و سفت بدنهاى سخت را علاج كند . چشم : ديد را قوت دهد . پلك سفت‌شده را نرم كند . اندامان غذا : اگر با ( اندرومالى ) تناول شود آب زرد بيرون ريزد . و اگر به كام اندايند قى را تحريك كند . تناول يك مثقال و نيم همراه شربت مادهء آبكى را اسهال دهد و آزار نمىدهد . زهرها : نبايد خوراكهاى شور و تلخ و چرب و ترش و شيرين و از قبيل روغن و گوشت را در آوند مسين بسيار نگهدارند كه مس حتما زنگار دارد و زنگار سم قاتل است . نفط : نفط سفيد كه شناخته شده است . نفط سياه پالائيدهء قير بابلى و غيره است . مزاج : تا چهارم گرم و خشك است . خاصيت : نفط و بويژه نفط سفيد لطيف و تحليل‌برنده و گدازنده و بازكننده انسدادهاست . مفاصل : نفط و بويژه نفط سفيد درمان درد مفاصل و سرين است . سر : نفط كبود درد سرد گوش را درمان است . چشم : در علاج سفيدى و آبريزش چشم مفيد است . نفس‌كش و سينه : كمى نفط را با آب گرم نوشند در علاج برنشيت و سرفهء كهنه مفيد است . اندامان راننده : درد و پيچ روده را تسكين دهد . بادشكن است . از نفط و بويژه نفط سياه فتيله بردارند كرمها را مىكشد . هر نفطى بول و حيض را ريزش دهد باد مثانه و سرماى زهدان را بر طرف كند . زهرها : پادزهر نيشهاست . نبق ( ميوهء سدر ) : درختى است بزرگ و تناور و خاردار ، ميوه‌اى دهد سرخرنگ و خوشمزه و به اندازهء فندق كه مردم آن را مىخورند « 1 » . اين درخت اكثرا در گرمسيرها رويد و در آن سامانها نامهاى گوناگون دارد . برخى از مردم اين درخت را « كنار » گويند . مزاج : تر و خشكش مىخشكاند و لطافت بخشد . و تمام اجزاء درخت اين كنش را دارد . دود درخت كنار بسيار گيرنده است . خاصيت : نبق و بويژه قاوتش بسيار قبض است . آرايش : موى را از ريزش بازدارد و درازى دهد و تقويت مىنمايد و نرم مىكند . انگم سدر جوش سوزنى را از بين برد و سپوسهء سر را مىزدايد ، و موى را سرخ كند . ورم و جوش : برگ كنار ورم گرم را نرم كند و تحليل مىبرد . سر : انگم سدر سرشويه شود سپوسه و شوره را مىزدايد سر را

--> ( 1 ) - در سوريه و عراق بسيار است و اگر راست خواهى من ميوه‌اش را كه نبگ گويند برنگ سرخ نديده‌ام . به زالزالك زرد و درشت شبيه است .