خشكاننده و بىگزش . درد را تسكين مىدهد . اگر تدبيرى نكنند خون سرد پديد آرد . گاورس از ساير دانه‌هايى كه نان مىشوند كمتر مغذى است و كمى لزج است و كسانى گفته‌اند كه نوعى لطافت دارد . ليكن اگر گاورس را با شير يا آب سپوس آرد سفيد بپزيم و بويژه اگر با روغن معمولى يا با روغن زيتون باشد مغذى خواهد شد . اندامان غذا : گوهر گاورس و نان گاورس كند مىگذرند و در معده بسيار مىمانند . اندامان دفعى : براى درد و پيچ شكم و روده بر شكم گذارند خوب است . گاورس ادرارآور است . جوزماثل ( گوزماتل ، تاتوره ) : مخدر است و به گردو مىماند و خارهاى كوتاه و ستبر دارد و به گردوى قىآور ( جوز القىء ) شباهت دارد و دانه‌اش چون دانهء ترنج است . خاصيت : مخدر است . سر : خواب‌آور و با مغز ناسازگار است و يك دانگش مستى آورد . زهر : دشمن دل است و يك درهم از آن در يك روز قلب را از كار مىاندازد . جاموس ( خشخاش زبدى ) : تقريبا هم‌كنش و هم‌مزاج تخم خار زرد ( جبلاهنگ ) است . و مقدار تناول آن يك درهم است . فصل چهارم حرف ( د ) دارصينى ( دارچين ) : چندين نوع دارچين است . و نامهاى متعدد دارد : دارچين خوب كه به سياهى زند و كوهى و ستبر است ( غليظ ) . دارچين سفيد و سست كه ريشه‌اش از هم پاشيده و سياهرنگ است و صاف است و كمتر گره دارد . دارچينى كه به سبزرنگى مايل و مزه‌اش همان مزهء ( سليخه ، دارچين ختايى ) است و پوستش به پوست آن شبيه و برنگ سرخ است كه اين نوع تا مدتها قوتش مىماند و بويژه اگر كوبيده شود و به وسيلهء محلولى قرص گردد . ديسقوريدوس گويد : نوعى از دارچين بوى خوش دارد كه تقريبا به بوى فيجن يا بوى زيرهء سياه شباهتى دارد . گرم است و زبان گز و كمى شورى و گرمى در آن موجود است . اگر با ناخن حك كنى زود خرد نمىشود . و هرگاه شكست آنچه در ميان شاخه‌هاست ريز است و به خاك نرم مىماند . و اگر خواهى بيازمايى يك حبه - قطعهء كوچك - از ساقه‌اى جدا كن و بيازماى كه آسان‌تر است . زيرا خرده‌ها باهم شايد با مواد ديگرى مخلوط باشند و آميزهء بيگانه در آن موجود باشد . همو گويد : نوعى دارچين هست كه آن را دارچين دروغين گويند . تا اندازه‌اى بويى هم دارد . زبر است و كم‌تأثير . دارچينى هست كه آن را دارچين زنگى نامند . سيماى دارچين مىدهد ولى فرق در ميان آنها تندبويى است . دارچينى كه به ( قرفه ) مشهور است در اصل و فراوانى گره همان دارچين است .