پرداخت و هم در همان حال با عامل بيمارى مبارزه كرد و آن را از بدتر شدن حفظ نمود . اين نوع معالجه را پيشرفت بوسيله پاسدارى مىنامند . اينك براى هر دو قسم از تداوى مثالى ذكر مىكنيم : تداوى مطلق : نظير حالتى كه عفونت تب سه روز در ميان را با ترياق معالجه مىكنيم و تب نوبه را با نوشيدن آب سرد فرومىنشانيم . تداوى و پيشرفت با پاسدارى : مانند اينكه بوسيلهء خربق شخص مبتلا به تب سه روز در ميان را به تخليه وادار مىكنيم ، در تب نوبه سقمونيا به كار مىبريم و اين هنگامى صورت مىگيرد كه تب نوبه را از پيدايش نخستين بازداريم . ج - پيشرفت با پاسدارى بدون تداوى : مانند آنكه كسى كه سوداء به روى چيره شده است و براى تب سه روز در ميان آمادگى دارد او را بوسيلهء خربق به تخليه وادار مىكنيم يا كسى كه صفرا بر وى غالب شده است و آمادهء ابتلاء به تب نوبه است بوسيله سقمونيا به تخليه وادارش مىسازيم . اگر انگيزهء بيمارى بر تو روشن نبود و ندانستى كه عامل سوء مزاج گرمى يا سردى است و خواستى آزمايش به عمل آورى ، در آزمايش زياده‌روى نكن و مواظب باش مبادا تاثير عارضه ترا فريب دهد . بدان كه گرم كردن و سرد كردن مدت زمانى طول مىكشد ، ليكن در سردى خطر بيشتر است ، چه گرمى يا رودمساز مزاج مىباشد . همچنين خطر رطوبت بخشى با خشكانيدن برابر است ، اما مدت رطوبت دادن طولانىتر مىباشد . از رطوبت و خشكى هركدام كه عامل قوى داشته باشد پايدارتر است و هرگاه عامل ضد آنها قوى گردد ، عقب‌نشينى مىكنند . تقويت گرمى بر اثر عواملى است كه ذكر كرده‌ايم و بوسيله نشاطبخش‌ها نيز تقويت مىگردد . نشاطبخش‌ها عبارتند از پراكنده شدن ته‌نشين‌ها ، پر شدن و باز شدن بندآمده‌ها و بعد از آن‌ها رطوبت معتدل كه آن را حفظ مىكنى . سردى به چند طريق تقويت مىشود : 1 - بوسيلهء نيرو گرفتن عوامل سردى 2 - بر اثر خفه شدن حرارت 3 - بواسطهء تحليل رفتن بيش از حد حرارت كه اين خودبخود به خشكيدن مىانجامد 4 - بوسيله گرماى بيگانه و عرضى . طبيبى كه مىخواهد گرمى مفرط را بوسيلهء باز كردن بندآمده‌ها معالجه كند ، بايد از سرد گردانيدن مفرط پرهيز نمايد ، چه ممكن است بندآمده‌ها بر اثر سرما سفت‌تر گردند و آنگاه سوء مزاج فزونى يابد . وى بايد آهسته و نرم پيش برود ، نخست آنچه آشكار است