أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
393
قانون ( فارسى )
كه گرفتاران تشنگى كاذب بدانند كه خواب و خوددارى تشنگى را فرومىنشاند ، زيرا در اين دو حالت بويژه اگر خوددارى و خواب باهم آيند ، طبيعت مادهء تشنگى را مىگدازد . ولى اگر تابع تشنگى كاذب شوند و بنوشند با اين عمل طبيعت گدازنده را خاموش مىسازند ، بار ديگر تشنگى روى مىآورد ، زيرا خلط تشنهكننده را جنبش و نشاط دست مىدهد . تشنهلبان - بويژه آنهائى كه تشنگى كاذب دارند - نبايد آب را يك دفعه سر بكشند بلكه لازم است كه آب را برمكند . آب بسيار سرد بسيار نامطلوب است و اگر از خوردن آن گريزى نبود ، بايد بعد از غذاى كافى باشد . آب ولرم دل را بهم مىزند . آب گرمتر از ولرم چنانچه زياد نوشيده شود معده را ناتوان مىسازد و اگر گاهبگاه ميل شود معده را شستوشو مىدهد و لينت مىآورد . شراب سفيد و رقيق براى كسانى كه مزاج گرم دارند خوب است و سردرد نمىآورد و ممكن است بمناسبت رطوبتبخشى ، سردرد ناشى از التهاب معده را از بين ببرد و يا سبكتر گرداند . شراب صاف شده همراه انگبين و نان نيز - بويژه اگر قبل از نوشيدن به مدت دو ساعت باهم آميخته گردند - همان كار را انجام مىدهد . براى كسى كه فربهى و نيرومندى آرزو مىكند ، شراب شيرين و غليظ توصيه مىشود ، ليكن بايد از بند آمدنها برحذر باشد . براى كسى كه سردمزاج و بلغمى است شراب سرخ و كهنه بىفايده نيست و بهتر از شرابهاى ديگر است . خوردن هيچ شرابى در هنگام تناول غذا خوب نيست و علت آن را سابقا بيان كرديم . قبل از هضم شدن و سرازير شدن لقمه نبايد مايعى بميان آيد . اگر غذا بدكيموس باشد نبايد موقع خوردن آن و حتى بعد از هضم آن نوشابهاى خورد زيرا مواد آبكى ، كيموس بد را تا نقاط دوردست بدن مىبرد . نوشيدن شراب بر روى ميوه و بويژه بر روى خربزه خوب نيست . نوشيدن شراب بايد با پيمانههاى كوچك شروع شود و اين روش بهتر از نوشيدن با پيمانههاى بزرگتر است . كسى كه به شراب عادت داشته باشد چنانچه در هنگام غذا خوردن سه پيمانه سركشد زيانى نمىبيند . اگر به شراب خو نگرفته است و داراى تن سالم است ، چنانچه بعد از رگ زدن مقدارى از آن بنوشد بىفايده نيست . كسانى كه بيمارى زهره دارند و كسانى كه ترمزاجند از شراب بهره مىبينند ، زيرا شراب زهره را مىراند و رطوبت را پخته مىگرداند . هر قدر عطر شراب بيشتر ، بوى آن در افزايش و مزه آن لذيذتر باشد نوع آن بهتر است . شراب بهترين غذارسان به تمام بخشهاى بدن است . شراب بلغم را مىگدازد ، صفرا