أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
135
قانون ( فارسى )
به طرف راست مىرود تا به گوشت شل و سست مىرسد و در آنجا به سه قسمت مىگردد . دو قسمت از آن را شريان سبات مىنامند . يكى از اين دو شريان سبات از طرف راست و ديگرى از طرف چپ ، همراه دو رگ وداج داخلى ( كه بعدا شرح داده خواهد شد ) بالا مىروند و در عمل انقسام با وداجها شركت مىجويند ( چنان كه بعدا شرح خواهيم داد ) . قسمت سوم در سينه و دندههاى واقعى اولى و مهرههاى ششگانهء بخش فوقانى گردن و در اطراف استخوان چنبرى پراكنده مىشود تا به سر كتف مىرسد و از سر كتف نيز مىگذرد و به دو دست سرازير مىگردد . شعبه كوچكتر و بالارو از دو شعبه اورتى به طرف زير بغل روان مىشود و مانند قسمت سوم شعبه بزرگتر تقسيم مىگردد . فصل چهارم - دو شريان سبات هريك از دو شريان سباتى وقتى در مسير خود ، به گردن مىرسند به دو بخش عقبى و جلوئى « 210 » تقسيم مىشوند : بخش جلوئى ( سبات خارجى ) نيز به دو قسمت « 211 » تقسيم مىگردد كه قسمتى به عمق مىگرايد و به سوى زبان و ماهيچههاى اندرونى آرواره زيرين مىآيد و بخش ديگر در سطح پراكنده مىشود و به سوى بخش جلوئى گوشها مىآيد و به ماهيچههاى دو گيجگاه مىرسد و انشعابات زيادى در ماهيچه گيجگاه متفرق مىسازد و بعد عبور مىكند و به تارك سر مىرود . در اين محل رئوس انشعابات طرف راست و رئوس انشعابات طرف چپ بهم مىرسند . بخش عقبى « 212 » از دو بخش هريك از شريانهاى سبات نيز به دو شعبه تقسيم مىگردد . بيشترين انشعابات شعبهء كوچكتر به طرف عقب تن مىرود و در ماهيچههاى گرداگرد مفصل
--> ( 210 ) - شرائين سبات خارجى و داخلى . ( 211 ) - از شريان سبات خارجى شاخههائى براى غده در قى ( سپرى ) و زبان و صورت و حلق و پس سر و بناگوش و فك بالا جدا مىشوند كه در گيجگاه سرانجام خود به دو شاخه انتهائى تقسيم مىشود . ( 212 ) - شريان سبات داخلى عمقىتر از شريان سبات خارجى قرار گرفته است و از راه مجراى سبات قاعده جمجمه وارد كاسه سر مىشود و در قاعده مغز با شاخههاى شريان قاعدهاى كه خود از ارتباط شريانهاى مهرهاى با يكديگر بوجود آمده است شش ضلعى ويليس را ايجاد مىكند كه در جمع خون شريانى مغز را تأمين مىكنند .