أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

94

قانون ( فارسى )

فصل يازدهم - تشريح ماهيچه‌هاى حنجره « 118 » حنجره اندامى غضروفى است و براى ايجاد صوت آفريده شده است . اين اندام از سه غضروف « 119 » تشكيل مىشود كه يكى از آنها در قسمت جلوى گلو در زير زنخدان است و مىتوان آن را با لمس و حس درك كرد . اين غضروف را درقى يا سپرى مىنامند ، چه بمناسبت فرورفتگى داخلى و تحدب پشتىاش به نوعى سپر شباهت دارد . غضروف دوم در پشت غضروف اول جاى گرفته و به گردن چسبيده است و آن را غضروف « بىنام » « 120 » مىگويند . غضروف سوم هر دو غضروف ديگر را مىپوشاند و به غضروف بىنام پيوسته است و به غضروف سپرى مىرسد ولى به او نمىپيوندد و بنام غضروف دربرگيرنده ( يا طرجهارى ) ( آرى تنوئيد ) موسوم است . در بين غضروف دربرگيرنده و غضروف بىنام مفصلى با دو منفذ قرار گرفته است كه دو زائده از غضروف بىنام در آن دو منفذ جاى گرفته و بوسيله زردپىهائى باهم پيوسته‌اند . وقتى غضروف سپرى به غضروف بىنام مىرسد و يا غضروف بىنام از غضروف سپرى دور مىشود ، حنجره گشاد و يا تنگ مىگردد و هرگاه غضروف دربرگيرنده غضروف سپرى را در زير خود بگيرد و يا از غضروف سپرى دور شود حالت باز و بسته شدن پيش مىآيد . در قسمت جلوى حنجره استخوان مثلثى وجود دارد كه به شكل حرف لام يونانى ( ؟ ؟ ؟ ، لاندا ) است و آن را استخوان لامى مىنامند . حكمت در آفرينش استخوان لامى آن است كه تكيه‌گاه و دست‌آويزى باشد و تار ماهيچه‌هاى حنجره از آن بوجود آيند ، زيرا حنجره براى بهم رساندن غضروف سپرى و غضروف بىنام و براى در بر گرفتن و روى هم قرار دادن طرجهارى و براى اينكه طرجهارى از دو غضروف سپرى و بىنام جدا شود و گشودن حنجره انجام پذيرد به ماهيچه‌هائى نياز دارد . ماهيچه‌هاى گشاينده حنجره دوتاست كه از استخوان لامى پديد آمده ، به جلوى غضروف سپرى مىرسند و با آن جوش مىخورند و بر آن گسترده مىشوند . وقتى اين ماهيچه منقبض مىشوند طرجهارى به سوى جلو و به سوى بالا مىرود و حنجره باز مىشود . در بين ماهيچه‌هاى گلو يك زوج ماهيچه وجود دارد كه آنها را ماهيچه‌هاى پائين‌بر مىدانند ولى به نظر ما بايد آنها را ماهيچه‌هاى مشترك در بين دو ماهيچه گشاينده بشمار آورد

--> ( 118 ) - ماهيچه‌هاى حنجره عبارتند از : انگشترى درقى - انگشترى درقى خلفى ، انگشترى آرى تنوئيدى خارجى ، درقى آرىتنوئيد ، صوتى ، آرىتنوئيد عرضى ، آرىتنوئيد مايل ، آرىاپيگلوتى ، درقى اپيگلوتى . ( 119 ) - سه غضروف فرد از بالا به پائين عبارتند از : ( 1 ) اپيگلوت ( 2 ) تيروئيد ( درقى ) ( 3 ) كريكوئيد ( انگشترى ) . و يك زوج غضروف آرىتنوئيد به غضروف انگشترى متصلند . ( 120 ) - اپيگلوت