ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

776

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

تندرستى بود ، و كر « 1 » اين ناقه طعام آرزو نكند بدانك مزاج معدهء او كرمست يا از مايهء بيمارى بقيّتى ماندست « 2 » استفراغ بايذ كردن و انكاه تطفيّت خاصّه جن مزه دهان تلخ بوذ يا تباه ، و هر ناقه « 3 » كه طعام خورذ و قوّت نيابذ بدان كه استفراغ همىبايذ كردن و الّا بيمار كردذ ديكر بار ، و سكنكبين بايذ كه به كار دارذ « 4 » ، و كر طعام خورذ و شكم نرم بوذ « 5 » طعام اندك‌تر خورذ و آب كم خورذ و سكنكبين سفرجلى به كار دارذ و بر جكر ضمادهاء مقوى نهذ ، و بايذ تا ناقه حذر كند از لاكجه و جشبيره « 6 » و سر بريان و هريسه و بايجه « 7 » و ماهى شور و ماهى بزرك « 8 » تازه جن « 9 » كرّ و شيم « 8 » . [ صفت سكنكبين سفرجلى ] « 10 » كه محمد بن زكريا ياذ كردست « 11 » و جالينوس ياذ كرده است بكتاب تدبير الاصحّا « 12 » و بغايت موافق است مر ناقهان را : آب آبى ترش يك من و « 13 » شكّر طبرزد يك من و سركا « 14 » ترش ده ستير ، بجوشانذ و كفك بركيرذ و نيز بجوشانذ تا قوام « 15 » ايذ و به كار دارذ آن ناقه كمزاج معدهء او كرم بوذ « 16 » و آن تندرست كمزاج او كرمست به كار دارذ صواب ايذ نيز « 17 » . و باز انكسها كى از « 18 » بيمارى بلغمى برخاسته بوند برين نسخت بفزايذ بر هر رطلى ازين شراب يك درم سنك مصطكى و يك درم سنك قرنفل و يك درم سنك سنبل نيم‌كوفته و بيكى ركوى « 19 » تنك يا توزى يا قصب

--> ( 1 ) - ف : و اكر ( 2 ) - ف : مانده است ( 3 ) - ف : ناقهى ( 4 ) - ف : افزوده . ديكر ( 5 ) - ف : نرم بودش ( 6 ) - ف : جوشبيره ( 7 ) - ف : افزوده . و عصيده ( 8 - 8 ) - ف : چن كر و سيم ( 9 ) - در « ب ه » كلماتى ناخوانا افزوده است . ( 10 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود . ف : سكنكبين سفرجلى ب ه : صفت سكنكبين . . . ( 11 - 10 ) - ف : كه محمد بن زكريا كرده است ( 12 ) - ف : تدبير اصحا ( 13 ) - ف : « و » ندارد ( 14 ) - ب ه : خمرى ( 15 ) - ف : بقوام ( 16 ) - ف : كرمست ( 17 ) - ف : « نيز » ندارد ( 18 ) - ف : كز ( 19 ) - ف : ركويى