ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
630
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
اين خون از ركى « 1 » بزرك آيذ « 1 » آنكاه بدين دارو علاج كنى « 2 » ، و جن باز نهايستد اكنون ببايذ كافنيذن تا رك بديد آيذ و انكاه آن رك را بريسمان خيش بر بايذ بستن تا خون باز ايستد « 3 » باز بدان دارو « 4 » علاج كند تا خون باز ايستد و كوشت برآرذ « 3 » ، و باز اكر از شريان آيذ خون ، نشان آن بوذ كخون « 5 » جهد « 6 » و باز نهايستد و باز جهد « 6 » ، و علاج وى بكسستن رك بوذ و آنجنان بوذ كه صناره برك « 7 » اندر افكند و بربيجد « 7 » تا آنكاه كى بكسلد باز داغ كند به آتش « 8 » اكنون بس كنم « 8 » . فى انواع السّموم « 9 » جملهى زهرها سه كونه بوذ « 10 » : يا كرم بوذ بغايت يا سرد بوذ بغايت يا مضاد « 11 » بوذ مر مزاج « 11 » مردم را يا عضوى را « 12 » خاصه . اما كرم « 13 » جن بيش بوذ و خزميان سياه و فربيون ، و سرد « 13 » جن ابيون و فنك سياه و كوز مهاثل « 14 » ، و مضادّ مر مزاج مردم را جن زهر مار « 15 » ، و مر يك اندام را جن ذراريح مر « 16 » مثانه را ، و اينكه مضادّ بوذ كندهكننده « 17 » بوذ . نشان آن زهر كى كرم بوذ آن بوذ كى اين كس را تب آيذ و روى سرخ « 18 » شوذ و جشمها « 18 »
--> ( 1 - 1 ) - ف : ايذ بزرك ( 2 ) - ف : علاج كن ب ه : افزوده . تا خون بايستد ( 3 - 3 ) - ف : و باز بدارو علاج كنند تا كوشت برارذ ( 4 ) - ب ه : كوشت برارنده ( 5 ) - ب ه : افزوده . همى ( 6 ) - ف : بجهد ( 7 - 7 ) - ف : اندر افكنى و بر بيجى ( 8 - 8 ) - ف : تا به كردذ بفرمان خداى تعالى ( 9 ) - ف : باب فى انواع السموم ( 10 ) - ف : است ( 11 - 11 ) - ف : بوند مزاج ( 12 ) - ب ه : متضاد بود ( 13 ) - ب ه : افزوده . بغايت ( 14 ) - ف : مهاتل ب ه : ماثله ( 15 ) - ب ه : افزوده . . . روغن كل . . . ( 16 ) - ف : « مر » ندارد ( 17 ) - ب ه : معفن ( 18 - 18 ) - ف : بوذ و چشمها