ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
574
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
معجون بسّد خرد را نيك بستوده است به اين بيماريها كه بوقت حاجت به كار آيذ . [ معجون بسّد خرد ] « 1 » : كمادريوس و كمافيطوس و زريوند و جنطيانا و فو و مو و فطراساليون و دوقوا « 2 » و برك سداب و برك « 3 » وذن و روينه و اسارون و ابهل و نانخواه از هر يكى برابر ، اينهمه را بكوبذ ، و اكر هميذون خشك بخورد با شراب كه اين داروها يك درم سنك بوذ بناشتا و تا نماز ديكر نان « 4 » نخورذ ، و « 5 » باز اكر بانكبين « 5 » معجون كند سه درم سنك بخورذ هر روزى بيوسته « 6 » بخورذ همه زمستان « 6 » ، ( f . 460 ) اين داروها مدرّند و قوىكننده جكر « 7 » و بيماريهاء بلغمانى را بشايند « 8 » ، باز اكر اين كس لاغر بوذ و كرم مزاج و « 9 » بيمارى كرم بوذش ، اين دارو بدين صفت سازد ، [ نسخت او ] « 10 » : تخم خيار و تخم خربزه و تخم خيار بادرنك « 11 » بوست باز كرده و تخم كدو بىبوست و بادام مغز بىبوست و تخم كسنى « 11 » و تخم كنكاو « 12 » و تخم كرفش از هر يكى برابر سورنجان سبيد جند نيمه همه « 13 » شكر طبرزد جند اينهمه دوبار شربتى جهار درم سنك اكر قوى « 14 » بايذ و الّا سه درم سنك ، و اين داروها « 15 » مدرّند سرد و « 15 » لاغرّ را فربه كنند « 16 » و سورنجان سبيد بايذ و باز كويم نيكوتر تا غلط نكنى ، اين تخمها هشتاند « 17 » هشت درم سنك بوذ سورنجان جهار درم سنك جمله دوازده درمسنك كردذ « 18 » و شكر بيست و جهار درم سنك جمله « 19 » سى و شش درم سنك بوذ جن شربت سه درم سنك بوذ « 20 » دوازده شربت ايذ « 20 » و جهار درم سنك را جن به دوازده « 21 » بهره كنى دو دانكسنك بوذ از لعبه « 22 »
--> ( 1 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 2 ) - ف : دوقو ( 3 ) - ف : « برك » ندارد ( 4 ) - ب ه : طعام ( 5 - 5 ) - ف : بانكبين اكر ( 6 - 6 ) - ف : و همه زمستان بخورد ( 7 ) - ف : جكرها ( 8 ) - ف : بشايد ( 9 ) - ف : « و » ندارد ( 10 ) - از « م » افزوده شد . ( 11 - 11 ) - ف : ندارد ( 12 ) - ف : تخم كيكاو ( 13 ) - ب ه : داروها ( 14 ) - ب ه : تر ( 15 - 15 ) - ف : مدرند و سرد ( 16 ) - ف : فربه كند ( 17 ) - ف : افزوده . وزن ( 18 ) - ف : بوذ ( 19 ) - ف : افزوده . اينهمه ( 20 - 20 ) - ف : شربت دوازده ايذ ( 22 - 21 ) - ف : قسم كنى هر قسمتى دو دانكسنك بوذ اينك