ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
379
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
و قرنفل و كوزبوا و سنبل و دارجينى و خاولنجان افاويه او بوذ و بر سينه نهد دايم و بر معده ضمادى « 1 » كه از داروهاء خوشبوى بوذ جن سنبل و سعد و مصطكى و كندرو و قصب الذريره و زعفران و عود مطرّا و قرنفل و كوزبوا و كبابه و قاقله و خيربوا و سيكى كهن خوشبوى . [ صفت ] « 2 » شرابى كى نيك شايسته بوذ اين بيمارى را ناردان ترش سى درم سنك مصطكى و كندرو از هر يكى سه درم سنك زفوذه و سيسنبر از [ هر ] « 3 » يكى ده شاخ « 4 » بجوشانذ بيك من آب « 4 » تا بنيمه باز آيذ و صافى كند و آنكاه برافكند بر وى بهر شربتى نيم درم سنك سك و نيم درم سنك عود خالص و آن ديكر داروها كى ياذ كردم ، اكر بدين ننشيند به كار دارذ آن شرابها و قرصها « 5 » كه مخصوص بوذ « 6 » بدين باب . و بوذ كه قى سودائى بوذ اكر بسيار نبوذ « 7 » نبايذ بازداشتن جه اندر وى صلاح بزرك بوذ « 8 » اكر بسيار كردذ ببايذ نكرستن كه اين سودا از احتراق صفرا آمده است يا از احتراق بلغم و به همان داروها علاج بايذ كردن « 9 » اكر به نشوذ انكاه مطبوخ افتيمونى خورذ جند بار تا شكم باك شوذ و كر سبرز را علاج كند خوب آيذ و علاج قى بازداشتن صعب كار « 10 » بوذ اينجا رفق بايذ كردن . باز اكر قى خون « 11 » آيذ نكاه كند « 12 » كه از معده مىآيذ يا از جكر يا از هر دو يا از قبل ( f . 301 ) بريدن و كسستن ركى بوذ يا از قبل سوختن و خوره كرفتن « 13 » جيزى از اعضا و احشا يا از قبل كشاذه كشتن ركى يا از كسستن و
--> ( 1 ) - ف : افزوده . نهذ ( 2 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 3 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد ( 4 - 4 ) - ف : با يك من اب بجوشاند ( 5 ) - ب ه : و ضمادها ( 6 ) - ف : بوذند ( 7 ) - ب ه : و مفرط ( 8 ) - ف : افزوده . باز ( 9 ) - ب ه : كى مخصوص باشد بهر خلطى ( 10 ) - « ب ه » و « م » : كارى ( 11 ) - م : خونى ( 12 ) - ف : نكاه كنند ( 13 ) - ب ه : و خورده شدن جيزى