ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
346
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
جن دوذ يا جن ماهى كنده شذه يا جن كند خايهء تباه شده يا جن كند غريفج « 1 » و بوذ كى اين « 2 » سو المزاج با مايه بوذ و نشان وى آن بوذ كى منش بكردذ و اكر قى [ كند ] « 3 » تلخ برآيذ و زرد و شهوت طعام كم كردذ و « 4 » شهوت اب افزون « 4 » بوذ و شكم جن بيايد زرد آيذ و سوزان يا سخت كردذ و دهان خشك بوذ و « 5 » درشت و بوذ كى زفان زرد كردذ يا سرخ مفرط يا سياه و كر سبب بيش بوذ « 6 » تب مطبقه آيذ اكر دموى بوذ يا غب آيذ اكر صفرائى بوذ و علاج اين سوء المزاج اكر بىمايه بوذ « 7 » ان شب « 7 » بوقت خواب لعاب اسبغول خورذ با روغن بادام و شكّر [ و بوقت سحر كشكاب خورذ و روغن بادام و شكر ] « 8 » و بامداذ دوغ تازه خورذ با اين قرص صفته « 9 » طباشير و صندل زرد و مغز دانه كدو شيرين و مغز تخم خيار و خيار بادرنك و تخم بابرك از هر يكى بنج درم سنك « 10 » كل سرخ خشك هفت درم سنك كافور يك درم سنك كوشت زرك يا عصاره وى شش درم سنك كل ارمنى جهار درم سنك جمله اين داروها ( f . 274 ) ده بوذ بكوبذ و جمع كند و قرص كند به آب بابرك يا آب كدو و بخورذ و « 11 » از وى دو درم سنك يا يك مثقال به اندازه حال با دوغ يا با شراب غوره يا با شراب ترشه ترنج يا با شراب ريواج و « 12 » بر معده « 12 » ضماد كند از رنده بوست كدو و بابرك « 13 » و صندل و كافور و اكر دم كوتاه كند اين ضماد بر معده نهذ و بر سينه « 14 » ، بس اكر سو المزاج با مايه بوذ اكر خون بوذ مايه « 15 » رك باسليق بكشايذ و اكر صفرا بوذ قى كند بسكنكبين و كشكاب از بس آنك ماهى تازه خورذ
--> ( 1 ) - ب ه : عرق ( 2 ) - ف : « اين » ندارد ( 3 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد . ( 4 - 4 ) - ف : آرزوى آب فزون ( 5 ) - « ب ه » : افزوده . زبان ( 6 ) - ب ه : قوىتر كردد ( 7 - 7 ) - ف : ان است كه ( 8 ) - از « ف » افزوده شد . ب ه : و سحركاه كشكاب و شكر و روغن بادام ( 9 ) - ف : « صفته » ندارد ( 10 ) - ف : افزوده . برك ( 11 ) - ف : « و » ندارد ( 12 - 12 ) - ف : بمعده بر ( 13 ) - ف : افزوده . و كذو ( 14 ) - ب ه : جند بار ( 15 ) - ف : « مايه » ندارد