ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

321

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

بابرك « 1 » و كر به سينه « 1 » دريابذ با سوختن همين « 2 » دارو تر كند بسيكى و آب غوره و به سينه براندايذ و اين معالجت عام « 3 » است مر « 4 » انواع نفث خون را و من تخصيص كنم اندكى به مقدار طاقت و كويم سبب برآمدن خون بنفث يا بسرفه « 5 » يا از تيزى اخلاط بود كى ببرّذ و بسوزاند مر ركهاء شوشه را و نشان وى آن بود كى از بس نزلهاء كرم « 6 » برآيذ و با تب بوذ و خون سياه بوذ كبيرون آيذ و « 7 » اندك‌اندك ، و بوذ كى از بس زخمى « 8 » برآيذ يا از بس افتاذكى و نشان اين آن بوذ كه خون بسيار برآيذ و برنك خويش بوذ ، و بوذ كى از بسيارى خون برآيذ و نشان اين آن بوذ كه امتلا بوذ و بتن اندر خون بسيار بوذ ، و بوذ كى از سرما برآيذكى سرما ركها را [ بفشارذ و ] « 9 » بكشايد « 10 » ، و بوذ كى از بهلو بشوشه آيذ و باز برآيذ و نشان اين « 11 » آن بوذ كه بهلو درد كند و خون فسرده برآيذ و سياه و كر از شوشه برآيذ كرم « 12 » و روشن برنك شوشه و كفك‌ناك بوذ « 13 » . علاج آنك از بريدن ركها بوذ بدين دارو بوذ صفته « 14 » بكيرذ كل مختوم و كهربا از هر يكى سه درم سنك كل ارمنى يك مثقال زاگ سبيد بريان كرده « 15 » و زعفران از هر يكى يك درم سنك اين‌همه را گرد كند كوفته و بيخته و « 7 » شربتى دو درم سنك با اب « 16 » برك كل تازه يا باب با برك « 17 » يا به آب « 16 » سيب و غذا غوربا دارذ و تترى و با برك بخورذ بخته

--> ( 1 - 1 ) - ف : و اكر سينه . ب ه : امراض . . . ديكر جون از حرار . . . صفت شراب عنا . . . جار يكى عناب . . . در دو من اب . . . بجوشاند تا اب با سيك . . . ايذ ببالايد و يكمن شكر بران نهد و بقوام اورد سرد و تر باشد سرفه و خون كى غالب . . . و ماشرا و . . . درد سينه . . . دارد ان شاء اللّه ( اين قسمت در حاشيه f . 252 نوشته شده است ) ( 2 ) - ف : هم ازين ( 3 ) - ب ه : تمام ، خ ( 4 ) - ف : افزوده . همه ( 5 ) - ف : افزوده . بوذ ( 6 ) - ب ه : بديد ، خ ( 7 ) - ف : « و » ندارد ( 8 ) - ف : زخم ( 9 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد ( 10 ) - ب ه : بكفاند ( 11 ) - ف : وى ( 12 ) - ف : افزوده . بوذ ( 13 ) - ف : افزوده . و ( 14 ) - ف : « صفته » ندارد ( 15 ) - ف : « كرده » ندارد ( 16 - 16 ) - ف : با اب برك كل تازه يا با اب با برك يا با اب ( 17 ) - ب ه : يا اب نار