ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

49

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

زفانست جن لوبيا « 1 » اكر خواهى تا « 1 » ببينى بزفان سر بريان نكاه كن تا ترا علم اين استخوانها حاصل شوذ و عدد بايد كردن و هرج من بيك دست و « 2 » بيك باى اندر « 2 » ياذ كردم به دو دست و دو پاى « 3 » بايذ كرفتن تا عدد وى دويست و جهل و هشت « 4 » تمام شود . اكنون ياذ كنم اعصاب و عدد ايشان به مقدار طاقت . القول فى الاعصاب « 5 » اعصاب سه كونه بود : يك كونه را حس بوذ و حركت نبوذ و ديكركونه را حركت بوذ و حس نبوذ و سديكر كونه را نه حس بوذ و نه حركت و هر سه كونه به صورت ماننده بوند . اما « 6 » آن اعصاب كى بايشان « 6 » حس بوذ و حركت نه‌بوذ و يا اندكى بوذ ، حركت آن اعصاب نرم بوذ [ يعنى لين و ان ] « 7 » اعصاب كى بايشان « 8 » ( f . 42 ) حركت بوذ و حس نه بوذ يا اندكى بوذ حس اان اعصاب « 9 » صلب است اعنى سخت و نقصان حس ازين اعصاب از جهت صلابت ايشان بوذ « 10 » و آن اعصاب كه بايشان « 8 » نه حس بوذ و نه حركت ان اعصاب‌اند كبر مفاصل‌اند اعنى بيوندها كى ايشان را بتازى رباطات خوانند و رستن اين سه كونه عصب از سه جاى مختلف بوذ . اما آن اعصاب كى بايشان « 8 » حس بوذ و حركت نبوذ مبدا ايشان از مقدّم دماغ بوذ و آنك بايشان « 8 » حركت بوذ و حس نبوذ مبدا ايشان از موخر

--> ( 1 - 1 ) - ف : كه اكر خواهى كه تا ( 2 - 2 ) - ف : يك پاى ( 3 ) - ب ه : هم‌چنان ( 4 ) - ف : پاره ( 5 ) - ف : باب فى الاعصاب ( 6 - 6 ) - ف : اعصاب كه با ايشان ( 7 ) - از « ف » افزوده شد . در اصل محو شده است ( 8 ) - ف : با ايشان ( 9 ) - ف : ان اعصاب ان اعصاب . ( 10 ) - ب ه : و از بهر صلابت راست كى او را حس نباشد و حركت بود ، صح