روزى جناب معظم « فقير » را آن‌جا از صبح مهمان طلبيدند . رفته ، سياحتى كرده ، ديدم خيلى وضع خوشى دارد . [ بيت ] باغ مزيّن چو بارگاه سليمان * مرغ سحر بركشيده نغمهء داوُد جاى باصفاى خوش قطع و خوش وضعى است . درياچه و عمارت خوبى هم آن‌جا دارد ، مشتمل به اتاق‌هاى متعدّد . موكب همايون چون در جاجرود بود ، جناب معظّم عرايض خود و ساير وزرا به اردو مىفرستادند . اندكى مشغول تحرير شدند . جناب حكيم الممالك « 1 » وارد شد ، كه از آن جا روانهء اردو شود . با حضور معزى اليه كه مرد نكته‌دان تربيت شده و مهربانى است ، صحبت مجلس خيلى خوش گذشت . جناب مستطاب آقاى امين الدوله - دام الجلاله - علاوه به هنرهاى « املاء » و « انشاء » و « حسن خط » و « كمال ربط » و تسلّط تمام كه در رسوم « تحرير » دارند ، انصافا يك ذوق و سليقهء فطرى و حيا و وقار و مأنوسيّت و محبوبيّت طبيعى مرايشان راست ، كه لايق هرگونه تمجيد است . آقاى ميرزا محمّد خان ، منشى خاصّهء دار الشورى ، كه عمّه‌زادهء داعى و بستگى ايشان را دارد ، اين فرد را مناسب حال خواند : از جمله دلبران يكى نيست * در شهر به دلربائى ما حيف ، در كارها « تأنى » و « تأمل » زياد دارند . شايد در برخى مواد به جهت « تأخير » و « ترديد » شان در تمهيد مقدمات ، اصل مطلب و نتيجه از دست برود ، به خلاف

--> ( 1 ) . ميرزا على نقى خان حكيم الممالك ، كه علم طب را نزد « ميرزا ابو الحسن سلطان الاطباء اصفهانى » و ادبيات ، رياضيات ، حكمت و زبان خارجه را در مدرسهء دار الفنون تهران فرا گرفت و در 16 سالگى به « پيشخدمتى حضور » و سپس به همراه فرخ خان امين الدوله ، به سفارت كبرى ايران در استانبول و سفارت فوق العاده در پاريس و لندن اعزام گرديد . مدت‌ها در اروپا زيست و كسب علم نمود و در بازگشت « حكيم خاص » شاه قاجار شد . منصب‌هايى چون رياست معدن ، حكومت خراسان در 1284 ه . ق . ؛ وكالت اداره عسكريه ، رئيس دفترخانه استيفا و محصلى محاسبات دولت در 1288 ه . ق . ، حكومت بروجرد و بختيارى در 1293 ه . ق . ، حكومت عراق و رييس فوج خمسه ، مقام سرتيپى اول و ميرپنجگى ، وزير معادن ، عضويت در مجلس دار الشوراى كبرى ، معاوت وزارت عدليه در 1299 ه . ق . را برعهده داشت و در سفرهاى عتبات ، فرنگ و خراسان ملازم ركاب ناصر الدين شاه قاجار بود . در پايان عمر حكومت گلپايگان و خوانسار و كمره را نيز تجربه كرد . اثر او روزنامه سفر خراسان نام دارد ، كه توسط نگارنده تصحيح شده است .