هارون وهومن ( گروهى از پژوهشگران )
250
سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى )
اكثر همراهان در اين كشتى از اهالى « جزائر » « 1 » و « تونس » بود [ ند ] . از ميقات جحفه تا « مكه » 82 ميل شرعى است و اين ميقات اهل « شام » و « مصر » و به روايتى ميقات اهل « مغرب » است . روز چهارشنبه ، نوزدهم شهر ذى قعده 96 [ 12 ه . ق . ] امروز ، حوالى ظهر ، وارد اسكلهء « جدّه » شديم . مسافت ما بين « سويس » به اسكلهء « جدّه » 825 ميل انگليسى است . به محض ورود واپور به اسكله ، حكيمى با چند نفر عسكر به واپور آمده ، به همهء مسافرين درست ملاحظه كرده ؛ همينكه از استقامت مزاج آنها اطمينان قوى حاصل كرد ، اذن بيرون آمدن را داده ؛ مردم با قايق به طرف شهر رفتند . [ جدّه ] در وقت بيرون آمدن از اسكله ، كارپرداز دولت عليه « ايران » با « ميرآلا » « 2 » و رئيس قراتنتين و گمرك در اسكله منتظر بودند . بعد از اظهار مراسم پذيرائى ، در اتاقى كه در لب دريا واقع بود ، صرف شربت و قهوه نموده ، از آنجا جناب آقاى « ثقة الاسلام » را به اتفاق ساير همراهانش ، اسبهايى كه از جانب والى حاضر سوار كرده ، در حالتى كه جمعى از عساكر نظامى پيشاپيش مىرفتند ، بعد از طى مسافتى ، در دم « قونسولخانه » فرود آمديم . بعد از لمحه « 3 » [ اى ] ، « قايممقام » از جانب « ناشد « 4 » پاشا » ، والى « حجاز » به ديدن جناب « آقا » آمد . مقارن غروب ، خود جناب « والى » ديدنى كرده ، زمان طويلى صحبت نمودند . دو روز بعد از آن ، جناب « آقا » بازديد فرمودند . تعريف عمومى قطعهء عربستان قطعهء « عربستان » در سمت جنوبى « آسياى صغرى » واقع است ، و آن را « جزيرة العرب » يا « شبه الجزيره » و در « فرانسه » پرسكايل مىگويند . از سه طرف ، به واسطهء شط « فرات »
--> ( 1 ) . الجزاير ( Algeria ) . ( 2 ) . ميرآلاى . واژهاى تركى بهمعناى سرهنگ سپاه ، در تشكيلات نظامى عثمانى منصبى فوق قايممقام بود . ( 3 ) . يك بار اندك ديدن چيزى را ، چشم برهم زدن . ( 4 ) . ناشد ( nas ? ed ) بهمعناى طالب ، منادىكننده ، شناساننده ، سوگندخورنده و معرف است .