روى گونسالس دو كلاويخو ( مترجم : مسعود رجب نيا )

347

سفرنامه كلاويخو ( فارسى )

اثر وان ميلينگن . ص 152 و 162 و 164 و 297 و كليسياها اثر همين نويسنده ص 192 بنگريد . ص 99 س 11 - از كليسياى St . Marie la Dessetria يا Hedegetria ( يعنى مريم قديس راهنما ) هيچ اثرى بجاى نمانده است . اين كليسيا در نزديكى ساحل دريا در جانب مشرق ايا صوفيه واقع گشته بود . از جمله تصاوير نقاشيهايى كه در جشن آن مىبردند يكى همين نقاشى بود كه اثر حضرت لوقاست و ديگرى شمايل تئوتوكوس ( Theotokos ) به كتاب « كليسياها » ص 227 و « ديوارها » ص 257 اثر وان ميلينگن بنگريم . ص 100 س 17 - به ص 16 ديباچه و شجرهء نسب ص 329 بنگريد . چنان كه ملاحظه مىفرماييد كلاويخو در سراسر اين گفتار از بردن نام امپراطور و ديگران خوددارى كرده است Chiromanoli مذكور درينجا همانا Kyr است كه بمعنى آقا و مولاست و مانوئل . ص 102 س 1 - اين پسر اندروينكوس كه كلاويخو ازو سخن مىدارد و او را ديمتريوس مىنامد . همانست كه بنام « امپراطور جوان » در ساير موارد ازو ياد كرده است . غالبا او را بنام ژان مىشناسند . به كتاب « تنزل و انحطاط » اثر گيبون از نشريات برى Bury ج 7 ص 41 مراجعه كنيد . ص 102 س 14 - آب انبار مذكور ( از آنجا كه قسطنطنيه آب انبارهاى بسيار داشت ) معلوم نيست كدام بوده و با اطمينان نمىتوان تعيين كرد . اما محتملست كه اين همان آب‌انبار فيلوكسنوس ( Philoxenus ) باشد كه در همسايگى هيپودروم قرار داشت و اينك بنام بين بير ديرك يعنى « هزار و يك ستون » معروفست . اينكه محمد مزبور كه بوده معلوم نيست . ص 103 س 11 - كليسياى بزرگ حواريون مقدس بدست سلطان محمد فاتح ويران شد و مصالح آن به صرف بناى مسجدى رسيد ( كه بنام همان سلطان معروفست ) . اين مسجد در محل كليسياى مزبور بنا گشته است . اين محل مجاور كانال والنسر ( Valens ) است ( كه هنوز استوارست ) . اين كانال آب به قسطنطنيه مىآورد . كليسياى نامبرده بواسطهء عظمت خويش و سقف آن كه پوشيده از كاشيهاى برنزى بود معروف و مشهور گرديد . به كتاب « ديوارها » اثر وان ميلينگن ص 35 و 41 بنگريد . ص 104 س 4 - اين دليل بر آن است كه اقلا نيم قرن قبل از تسلط تركان ، يونانيان شهر خويش را « استرانپوليس » ميخواندند كه تركان آن را به استامبول تبديل كرده‌اند .