روى گونسالس دو كلاويخو ( مترجم : مسعود رجب نيا )
345
سفرنامه كلاويخو ( فارسى )
بوده است . ص 85 س 22 - ابليسك ( Obelisque ) را بفرمان « تئودسيوس بزرگ » ( كه نوشتهء يونانى كه كلاويخو از خواندن آن عاجز بود به او اشاره مىكند ) از مصر آورده شد . اين ابليسك 60 پا بلندى دارد بر پايهاى از چهار مكعب است و بر نوك آن سر مارى است ، اساسا از معبد دلفى آورده شد و در سال غلبهء يونانيان بر خشايارشا ( 479 ق . م . ) اين ستون ساخته شده بود . بفرمان امپراطور كنستانتين بزرگ اين ستون را در هيپودروم بر پا داشتند . ص 88 س 11 - اين ستون و مجسمهاى كه بر فراز آن بود ، در اثر رعد و برقى كه در 1492 يعنى چهل سال بعد از آنكه قسطنطنيه بدست تركان گشاده شد ، نابود گشت . يك طرح كلى ازين ستون و تنديس آن در نسخ خطى كتابخانهء سراگليو ( Seraglio ) قسطنطنيه موجودست . ازين تصوير مردتمن ( Mordtman ) يك كپى برداشته است كه در كتاب « قسطنطنيهء بيزنتينه » تأليف ابر سولت ( Ebersolt ) ص 30 موجودست . و نيز در ص 180 كتاب « كليسياى سن سوفى » ( The Church of Sancta Sophia ) تأليف لتابى W . R . Lethaby و سوينسون ( W . Swainson ) يك كپى از آن هست . ص 88 س 21 - ازين دوازده ستون چهار گوش ، چهار تاى عمدهء آنها گنبد وسط را نگاه ميدارند و از چهار ستون كوچكتر دو تا زير نيم گنبد شرقى دوتاى ديگر زير گنبد غربى است و از چهار ستون كوچك ديگر هم دو تا در جانب ديوار شمالى است و دو تا در جانب ديوار جنوبى ، مجاور دالانهاست . اين ستونها قرينهء چهار ستون كوچك وسطى است كه از آن سخن گفتيم . ص 90 س 8 - اين منبر سر سكويى قرار دارد كه بر آن سكو با پله بالا مىروند و پلكانهاى آن يكى از جانب مشرقست و يكى از سمت مغرب . به تصوير 7 كتاب لتابى و سوينسون ( Lethaby and Swainson ) ص 54 نگاه كنيد . ص 90 س 21 - آرگوت دمولينا در متن خود چنين چاپ كرده است كه « نود گام » ( Noventa Pasos . اما در نسخهء خطى موجود در مادريد ( ص 27 ج 2 جانب راست ) نوشته است « هشتاد » ( Ochenta ) . در نسخهء اخير در خط بالاتر نوشته است « اين پرستشگاه كوچك » ( El altar menor ) كه آرگوت آن را تصحيح كرده و « بزرگ » ( Mayor ) نوشته است . اما راجع به 90 گام ( يا چنان كه در نسخهء خطى است 80 گام ) سرزنوسكى ( در ص 421 ) اشاره مىكند كه اين بايد اشتباه باشد و او مىگويد بايد « بيست » ( Veint ) باشد كه