روى گونسالس دو كلاويخو ( مترجم : مسعود رجب نيا )

213

سفرنامه كلاويخو ( فارسى )

بود . اين اطاقهاى كوچك براى آنهايى است كه چون تيمور را باينجا آوردند ملازم او هستند . در انتهاى اين دالان دروازهء بزرگ ديگرى است كه به حياط بزرگى باز مىشود . اين حياط سنگفرش شده و در چهار سوى آن چهار طاقيهاى نفيسى ساخته‌اند . در ميان آن حوض بسيار بزرگى است . اين حياط تحقيقا سيصد گام پهنا دارد . از طاقى بسيار بلند و پهن وارد فضاى كاخ اصلى ميشوند . اين دروازه سراپا با كاشيهاى زرين و آبى بشيوهء بسيار زيبايى آرايش يافته است . بر فراز آن شكل شير و خورشيد ديده مىشود . عين اين شكل بر فراز همهء طاقيهايى كه در پيرامون حياط هست ديده مىشود ، اين نشان شير و خورشيد چنان كه بما گفتند نشان مخصوص صاحب سابق سمرقند بود ( كه تيمور او را از تخت به زير كشيد ) . بما گفتند كه تيمور بانى اين كاخ است . اما به گمان من بعضى از قسمتهاى آن را آن صاحب سمرقند كه پيش از تيمور بر آن شهر فرمان ميراند ساخته است . زيرا كه نشان شير و خورشيدى كه درينجا ديديم نشان خاص او بود . نشان خاص تيمور سه دايرهء كوچك است كه مركز هر يك رأس سه گوش نامرئى را تشكيل ميدهد به اين شكل كه ميگويند اين به آن معنى است كه تيمور صاحب سه گوشهء زيباست . تيمور فرمان داده است تا اين نشان را بر سكه - هاى او ضرب كنند و بر همهء ساختمان‌هاى او نقش نمايند . باينجهت است كه اين ساختمانها ( كه نشان شير و خورشيد دارند ) بدست بزرگى ساخته شده است كه پيش از تيمور فرمانروايى ميكرده است . اين سه دايرهء كوچك همچون حرف « O » هستند كه سه بار تكرار شده‌اند تا سه پايهء سه گوش بسازند كه همانا مهر خاص تيمورست ، و نيز بفرمان تيمور همهء اميرانى كه خراجگزار و پيرو تيمور هستند بايد اين نشان را بر سكه‌هاى خود ضرب كنند * . ازين دروازهء اصلى حياط كه هم‌اكنون از آن سخن رانديم وارد تالار پذيرايى ميشويد كه ديوارهاى آن با كاشيهاى زرين و آبى و سقف آن با كاشيهاى زرين پوشيده شده است . ازين اطاق ما را به دالانهايى بردند كه