فصل پانزدهم از قزوين تا تهران جاده‌ى امين السلطان - شروين ده - چاپارخانه‌هاى جديد - اتراق ايلاتىها - آبيك - ينگى امام - شكار آهو - در چادر سوزمانىها - حصارك - كرج - قصر سليمانيه - شاه‌آباد - سواد تهران - برخورد با عزيمت رسمى « اندرون » - هتل « پروو » سه‌شنبه 17 [ اكتبر ] . مسافت قزوين تا تهران 150 كيلومتر و اين جاده تنها جاده‌ى كالسكه‌رو ايران است . ايستگاه‌هاى تروئيكا « 1 » و تلگ « 2 » كه به صورت ايستگاه‌هاى « 3 » روسى ساخته شده ، به رديف در طول راه قرار دارد . اين جاده‌ى مخصوص كه به وسيله امين السلطان « 4 » - پيشكار مخصوص شاه - كشيده شده و براى دولت بيش از يك ميليون و پانصد هزار فرانك تمام شده است و على الاصول مقدار زيادى از اين مبلغ نيز بايد در جيب اعليحضرت مانده باشد ، زيرا قسمت اعظم جاده هنوز سنگ‌ريزى هم نشده و به نظر من فقط چند روز باران پى در پى كافى است كه آنجا را به باتلاق غيرقابل عبورى تبديل كند . از طرف ديگر به‌طورى كه تعريف مىكنند ، كارگران در آنجا به‌طور بيگارى به كار گماشته شده‌اند و مزد آنها فقط ضربه‌ى شلاق بوده است ، اين‌روش اگر هم غير منصفانه باشد در عوض بسيار اقتصادى و به صرفه نزديك‌تر است !

--> ( 1 ) . Troika ، لغت روسى به معناى وسيله‌ى نقليه بدون چرخ و بزرگ كه با سه اسب كشيده مىشود . م . ( 2 ) . Telegue يا Telega كه ريشه‌ى تركى دارد ، نوعى ارابه‌ى چهار چرخه است كه بيش‌تر در روسيه براى حمل و نقل بار مورد استفاده قرار مىگرفت . م . ( 3 ) . Stantsia ( 4 ) . منظور آقا ابراهيم امين السلطان اول ، پدر على اصغر خان امين السلطان معروف به اتابك اعظم بعدى است . م .