يوحانس خزانه‌ى سلطنتى را به غارت برده و در قلعه‌ى اندرونى حصارى شده بود و براى خود دم و دستگاهى راه انداخته بود ، مشكلات فراوانى پيدا كرد . بالأخره اين خائن به سال 1046 [ 437 ه ق ] شهر را به قسطنطين مونوماخوس « 1 » تسليم نمود . مشيت الهى عدم رضايت خود را از اين عمل نادرست با زمين‌لرزه‌ى وحشتناكى كه كاخ‌هاى رفيع و كليساهاى باشكوه را با خاك يكسان كرد ، به همه نشان داد . « زمين دهان باز كرده بود و انسان‌هاى زيادى را در كام خود فروكشيد و فرياد آنان از قعر خاك به گوش‌ها مىرسيد و عده‌يى نيز روى زمين سخت تكان مىخوردند . » گاگيك دوم كه آخرين فرمانروا از خاندان باگراتيد بود ، به آسياى صغير تبعيد شد و در آنجا به دستور امپراتور به قتل رسيد . يونانيان مدت درازى نتوانستند ارمنستان را نگه دارند . « به سال 1064 الب‌ارسلان « 2 » - به معناى شير نيرومند - پادشاه ايران ، به آنى حمله كرده و آنجا را به تصرف خود درآورد . جوى خون در كوچه‌ها به راه افتاد و آب‌هاى رود آخوريان به رنگ سرخ درآمد . بعد از تصرف شهر لشكريان آلب‌ارسلان دروازه‌هاى كاخ‌هاى باشكوه را شكستند و به داخلشان وارد شده و تمام موجودى آنها را به يغما بردند . پسربچه‌ها و دختران باكره را اسير كردند و بقيه را بدون كوچك‌ترين ترحمى سربريدند . بزرگان شهر را سخت زير شكنجه قرار دادند تا رمز دست يافتن به گنجينه‌ها را از زبانشان بيرون بكشند . براى اين كار دست و پاى آنان را بريدند و در هر گوشه‌ى شهر جسد روى جسد انباشته شده بود . آنگاه به درون كليساها راه يافته و معابد مقدس را به پليدى آلودند . كشيشان را به آتش انداخته و سوزانيدند و افراد ديگر را آن قدر شكنجه دادند تا جاى آثار نفيس و دارايى كليساها را نشان دهند . پوست عده‌يى را زنده زنده كندند و عده ديگر را با بىرحمى تمام داغ كردند . كليساها و كاخ‌ها به ضرب و زور خالى و مصادره شدند . باز دل آسمان به خاطر اين همه جور و ستم به درد آمد . بعد از رعد و برقى وحشتناك ناگهان چنان باران سيل‌آسايى به زمين فروريخت كه سراسر شهر را آب گرفت و سيل خروشان اجساد مردگان را با خود شست و به رود برد . » تسلط ايرانيان بر اين منطقه مدت ششصد سال دوام يافت . به سال 1124 [ 518 ه ق ] ،

--> ( 1 ) . Constantin Monomaque ( 2 ) . Alp - Arslan : پادشاه معروف سلجوقى كه در سال 455 ه ق / 1063 م به كمك خواجه نظام الملك به سلطنت رسيده و در سال 465 ه ق / 1072 م در كنار رود جيحون به قتل رسيده است . الپ‌ارسلان اسم تركى و به معناى شير شجاع است ، نه شير نيرومند . م .