گرديده . آنها در نوع خود بىنظيرند . چه سنگتراشان ايرانى يا ارمنى از محلى كه از آنجا دستور مىگرفتند ، يعنى انگلستان ، بيش از سه هزار و دويست كيلومتر دور بودند . علاوه بر اين به زبان انگليسى نيز آشنايى نداشتند . بدون شك خويشاوندان مسافر سرانجام از سرنوشت غم‌انگيز وى آگاهى مىيافتند و ترتيبى مىدادند كه براى مشخص گردانيدن گور وى ، كسى سنگى بر روى آن نصب نمايد . شخص از طرز قلم‌زدن سنگ به وضوح در مىيابد كه بعضى از آنها كلمه به كلمه از طرحهايى كه براى كارگران فرستاده شده و شايد پدر و مادر متوفا آن را تنظيم كرده بوده‌اند نسخه‌بردارى شده است . در اين نقطه آرامگاهى است كه تقريبا كليهء اشخاصى كه به ايران سفر كرده‌اند آن را زيارت كرده و نسبت به آن اداى احترام كرده‌اند . اين گورى است كه با ساير گورها قدرى تفاوت دارد و مانند ساير آنها با قطعه سنگ بسيار بزرگى كه از مشخصات گورهاى جلفاست پوشيده شده . سنگهاى قبور در جلفا دو يا سه پا بلندتر از سنگهايى است كه مردم مغرب زمين به ديدن آن عادت دارند . سنگ اين گور بخصوص را به آسانى نمىتوان يافت . چه ، در حاشيهء قبور انگليسيها قرار دارد . اين قبر هيچ‌گونه زينتى ندارد ولى در بالاى آن با حروف بسيار زيبا و خواناى لاتين سه كلمه به چشم مىخورد : « آرامگاه رودلف « 1 » » . اين سنگ تقدس و حرمتى نظير سنگ آرامگاه سرباز انگليسى كه در كنار مدخل حرم مقدس « 2 » در اورشليم مدفون مىباشد كسب كرده . كتيبهء سنگ گور رودولف از حيث سادگى و شكوه نظير كتيبهء جانسون بن جانسون « 3 » است كه روى آن نوشته‌اند : « بن جانسون ، اى نادرهء دوران » . يا مانند سنگ قبر كوچكى است كه در ايوان كليساى وست‌مىنيستر « 4 » لندن به چشم مىخورد و عبارت جين ليستر « 5 » ، فرزند عزيز را روى آن كنده‌اند . سرگذشت رودولف كوتاه است ولى خالى از شكوه نيست . وى يك نفر سويسى به

--> ( 1 ) . Cy - Cit Rodolfe ( 2 ) . Holy Sepulchre مقصود مزار عيسى است كه به عقيدهء عيسويان جسد او در فاصلهء مصلوب شدن و قيام وى در آنجا مدفون بود . - م . ( 3 ) . Ben Jonson ( 1572 - 1637 ميلادى . ) نويسنده و شاعر انگليسى كه مردى جسور و مبتكر و در عين حال خوش‌قلب و درست‌كردار بود . احترامى كه معاصران وى برايش قايل بودند در عبارتى كه بر روى سنگ گورش نقش شده خلاصه شده است . - م . ( 4 ) . Westminster ( 5 ) . Jane Lister