عهد اسلام ، مبدل به مسجد شده است . چون معاويه و ساير بنى اميه اين مسجد را تعمير كرده‌اند ، موسوم به مسجد اموى شده است . « 2 » طول مسجد صد ذرع ، عرضش گويا متجاوز از پنجاه ذرع باشد . بناى همهء مسجد از سنگهاى مختلف الالوان ، اطراف مسجد همه ستونهاى سنگ يك‌پارچه ، سه طرف يك طاق دور مىگردد سمت ديگر به‌طرف طول ، كه محل جماعت است . عرضا سه طاق است [ و ] طولا تا آخر مسجد . گشادى دهن هرطاقى ده ذرع بل زياده مىشود . سه قطار ستونهاى قوى بلند يك‌پارچه دارد از سنگ سماق سرخ و زرد و بعضى سنگهاى سفيد رنگ و سياه . روى اين ايوان عريض [ و ] طويل ، از چوب و آهن پوشيده است . بعضى سنگهاى سماق [ 96 آ ] در جرزهاى اين سمت مسجد به كار برده‌اند . حوض آب جارى دارد . منارهء سنگى مربع خيلى عريض بلندى هم در اين مسجد هست . از غرايب حجاريهاى قديم اين مسجد اين است كه دو پارچه باقى است ، يكى در سقف دم درب بازار كه داخل مسجد مىشود ، از طاقهاى سمت توى مسجد ؛ يكى هم بالاى سردر ايوان مسجد ، يك‌پارچه هست . دورنما و درخت ميوه مثل مركبات از سنگ‌ريزه‌هاى ملون ساخته‌اند كه در بدايت نظر هيچ نمىتوان يافت كه اين از سنگ است يا با قلم نقاشى ساخته شده است . گذشته از صنعت حجارى ، اين رنگ سنگها جستن بسيار تعجب دارد . « 3 » دم درب بازار در يك طاق به‌همين قسم ، يك پارچهء اسليمى باقى است . معلوم مىشود كه سابقا همهء سقفهاى مسجد ، اين قسم بوده است . مساجد ديگر در نزديك كك ميدان هم مسجد و مدرسه و تكيه بسيار بزرگ خيلى عاليى

--> ( 2 ) . « جامع دمشق معروف به مسجد بنى اميه باشكوهترين مساجد دنيا و از لحاظ هنرى كه در ساختمان آن به كار برده شده ، عاليترين آنهاست » . ( سفرنامهء ابن بطوطه ، ج 1 ، ص 84 ) . ( 3 ) . چنين است در متن . مقصود نويسنده اين است كه پيدا كردن سنگهايى از اين نوع رنگ ، مشكل و تعجب‌انگيز است .