بسيار خوب باصفا در كنار دريا ، انگريز و فرانسه ساخته‌اند . هيچ‌چيز در خود اين بندر به عمل نمىآيد . حمل‌ونقل بار و مسافر هرشب يك شمندفر مخصوص ، از مصر آب و آذوقه [ و ] جميع ما يحتاج از سبزى و ميوه ، آرد ، برنج ، گوسفند [ و ] هرچه تصور شود حتّى ماست و پنير از مصر بار شده ، طلوع آفتاب وارد سويس مىشود . هركس هرچه لازم دارد خريده ، مىبرد . هرروز هم يك شمندفر مسافر و بار تجارتى از مصر به سويس آورده و از سويس به مصر مىبرد . حمل حاج كه از راه خشكى از مصر به مكه مىروند به يك فرسخى سويس آمده ، جمع شده از اينجا روانه مىشوند . در اين اوقات دولت فرانسه نهرى از رود نيل جدا كرده ، به سويس مىآورد . [ 72 آ ] كانال سوئز به‌جهت عبور جهازات هم از درياى سفيد به اين درياى قرمز ، در كارند « 8 » راهى حفر مىكنند كه اين دو دريا متصّل شود . چهل فرسخ ميانهء اين دو درياست كه بايد كنده شود . روزى پنجاه هزار عمله مشغول كارند . از قرارى كه مىگويند مدت پنج سال تمام خواهد شد . بعد از اتمام اين دو كار ، سويس بسيار جاى آباد معتبرى مىشود . اين بندر هم خور بسيار بدى دارد . جهازات خيلى دور از اسكله لنگر مىكنند . مردمش بسيار بدصورت [ اند ] . تجّار معتبر در اين بندر هست . بعضى دكاكين هم فرنگيها دارند . يك دو مغازه و ميخانه هم هست . كارخانهء يخ‌سازى در كنار دريا ، فرانسه‌ها « 9 » كارخانهء بزرگى به‌جهت بستن يخ ساخته‌اند .

--> ( 8 ) . اصل : دركارست . ( 9 ) . مقصود فرانسويان است . در دورهء قاجار اسم كشور به صورت جمع ، به معنى مليت هم به كار -